Cancer stem cells and nitric oxide
Kitapta bölümler > Diğer · 2023
Yazarlar: Ayşegül Taşkıran, Aleyna Demir, Eda Açıkgöz, Gülperi ÖKTEM
Nitric Oxide in Health and Disease, Diğer, Academic Press , B, Uluslararası, 2023, ss 135-150, İtalya, siena
DOI: 10.1016/B978-0-443-13342-8.00019-3
Özet
<p>Tümör heterojenitesini oluşturan kanser kök hücrelerinin (KKH), cerrahi, radyoterapi ve kemoterapi gibi geleneksel kanser tedavilerinin etkisiz ve yetersiz olmasının, dolayısıyla uzun vadede nüks, metastaz ve çoklu ilaç direncine neden olmasının ana nedeni olduğu düşünülmektedir. KKH'ler yüzeylerinde belirli biyobelirteçleri ifade eder ve bu nedenle KKH olmayanlardan farklılaşır. KKH'lerin metabolik ve sinyalleme aktivitelerinin KKH olmayanlardan farklı olduğu gösterilmiştir ve hala pek çok bilinmeyen aktivite mevcuttur. KKH'ler Wnt, Hedgehog ve Notch sinyal yollarını ve birçok yüzey işaretleyicisini embriyonik ve yetişkin kök hücrelerle paylaşır, bu da KKH'lerin tümör oluşumunun başlangıç noktası olduğunu gösterir. Hücrelerin içsel ve dışsal faktörlerinin serbest bırakılması, hücre kaderinde önemli bir role sahip olan nitrik oksit (NO) metabolizması da dahil olmak üzere değişen metabolik aktivitelere neden olur. KKH'ler yüksek düzeyde NO üretir ve bunu stromal hücreler, kanserle ilişkili fibroblastlar (CAF'ler), bağışıklık hücreleri, bağışıklık dışı hücreler ve kan damarları gibi çok çeşitli bileşenleri içeren tümör mikro ortamında salgılar. Çalışmalar, kanser (kök) hücre kaynaklı NO'nun, tümör mikroçevresindeki kronik inflamasyonu, CAF'lerin pro-tümorijenik aktivitelerini, ilaç direncini, istilayı ve metastazı desteklediğini göstermiştir. Bu olaylar, kanser tedavisinde tek başına veya diğer sitotoksik ilaçlarla kombine olarak NO salgılayan ilaçlar veya NO donörleri tarafından hücresel NO'nun inhibe edilmesiyle tersine çevrilebilir. Bu nedenle NO'nun kanser tedavisi, metastatik kaskadın önlenmesi ve KKH dönüşümü için umut verici bir ajan olduğu öne sürülmektedir. KKH'leri hedef alan yeni terapötik stratejilerin geliştirilmesi için NO ve KKH'lerin son derece karmaşık aktivitelerini aydınlatmak için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.</p>