KÖPÜK KESİCİ EMÜLSİYONLARLA DERİ ÜRETİMİNDE YÜZEYAKTİF MADDE UYGULAMALARINDA İŞLEM ETKİNLİĞİNİN ARTTIRILMASI
Proje no. 1361 · Durum: Kapanmış · 2017
Özet
Deri üretimi, yüzey aktif maddeler ile emülsiyon ve dispersiyona dayalı uygulamaların yoğun olarak yapıldığı bir süreçtir. Üretim uygulamaları esnasında oluşan makro ve mikro köpükler; sulu ortamda yüzey aktif madde kullanımına bağlı olarak çeşitli olumsuzlukları beraberinde getiren fizikokimyasal bir oluşumdur. Makro köpükler, sistem içerisinde bulunan yüzey aktif maddeler tarafından stabilize edilerek yüzeye çıkan büyük hava kabarcıklarıdır. Mikro köpükler ise esas olarak sistem içerisine taşınmış olan küçük baloncuklardır. Bu oluşumlar, sulu banyoda yapılan uygulamalarda üründe kalite bozulması ve ekolojik sorunlara neden olduğundan istenmeyen bir durumdur. Özellikle deri yaş işlemleri sırasında kullanılan çeşitli yüzey aktif madde esaslı katkı maddelerinin kuvvetli bir şekilde karıştırılması köpük oluşumunu teşvik etmekte ve kaliteli üretim açısından bu sorunun giderilmesi gerekli hale gelmektedir. Bu araştırmada, deri üretiminde çesitli problemlere sebep olan köpük oluşumunun olumsuz etkilerini ortadan kaldırmak ve üretimi istenilen kalite düzeyinde gerçekleştirmek amacıyla çeşitli köpük kesici emülsiyonların tasarımı, geliştirilmesi ve performanslarının değerlendirilmesi üzerine çalışılmıştır. Emülsiyon özellikleri ve performans açısından farklı parametrelerle üretim denemeleri gerçekleştirilmiş ve sonuçlar karşılaştırmalı olarak ortaya konulmuştur. Etken parametreler üzerinde yapılan çalışma sonuçlarına göre; % 6,5 katı madde oranı ve 350 cSt PDMS içeren dispersiyon kullanılarak hazırlanan ve % 7 emülgatör karışımı ile emülsifiye edilen emülsiyonun köpük kesme performansı açısından en iyi sonuçları verdiği görülmüştür. Bir emülsiyonun özelliklerini kaybederek bozulduğu sıcaklık olan faz dönüşüm sıcaklığının incelenmesinde; 1000 cSt ve 5000 cSt PDMS yağı içeren dispersiyon kullanılarak hazırlanan emülsiyonların en yüksek faz dönüşüm sıcaklığına sahip olduğu gözlemlenmiştir. Ayrıca, dispersiyonun katı partikül miktarı arttıkça emülsiyonun partikül boyutunun büyüdüğü belirlenmiştir. Sonuç olarak; köpük kesici emülsiyonların deri üretim aşamalarında kullanılmasıyla ürünlerin üretiminin yüksek kaliteli ürünler yönünde istenilen düzeyde geliştirilebileceği potansiyeli ortaya çıkmıştır. Ayrıca atık sulara geçen kimyasalların minimize edilmesiyle çevresel açıdan da sürdürülebilir üretime katkı sağlanabileceği sonucuna varılmıştır.