TEKSTİL ATIKLARININ DÜŞÜK SICAKLIK PİROLİZİ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ
Proje no. 361 · Durum: Kapanmış · 2018
Özet
Proje çalışmasının amacı tekstil atıklarının düşük sıcaklık pirolizi ile karbon içeriği yüksek biyokömüre dönüştürülmesidir. Elde edilen biyokömürler için enerji hammaddesi olarak değerlendirme ve tekstil malzemelerinin fonksiyonel hale getirilmesi için kullanım olmak üzere iki kullanım alanı amaçlanmıştır. Bu kapsamda projenin ilk aşamasında pamuk, viskon, pamuk/poliester, akrilik ve karışımlarından oluşan çeşitli tekstil atıkları 300-400 °C aralığında düşük sıcaklık pirolizine tabi tutulmuştur. Elde edilen biyokömürlerin özellikleri ve yakıt karakteristikleri incelenerek enerji hammaddesi olarak kullanılabilirlikleri araştırılmıştır. Pamuk ve pamuk/poliester esaslı atıklardan linyit benzeri biyokömürlerin yüksek verimde elde edilebileceği gösterilmiştir. Ayrıca, diğer biyokütle kaynaklarından farklı olarak, tekstil esaslı biyokömürlerin kül içeriğinin çok düşük olması ve kükürt içermemeleri yakıt olarak kullanım açısından avantaj sağlamaktadır. Diğer yandan akrilik içerikli atıklardan elde edilen biyokömürlerdeki yüksek azot içeriği yakıt olarak kullanımlarını sınırlamaktadır. Projenin ikinci aşamasında pamuk, pamuk/poliester ve akrilik esaslı biyokömürler pamuklu kumaşlara klasik pigment baskı yöntemi ile aktarılmıştır. Biyokömür baskılı kumaşların nem transferi, kuruma özellikleri, su buharı ve hava geçirgenliği, ısı iletimi gibi konfor özellikleri incelenmiştir. Ayrıca ısı tutuculuk, uzak kızıl ötesi ışın emisyonu ve koku adsorplama özellikleri de araştırılmıştır. Biyokömür aplikasyonunun kumaşların nem iletimini geliştirdiği, kurumayı hızlandırdığı ve su buharı geçirgenliğini artırdığı ortaya konmuştur. Ayrıca biyokömür baskılı kumaşların koku maskeleme özelliklerinin olduğuna dair veriler elde edilmiştir. Sonuç olarak, tekstil atıklarının biyokömür formunda geri dönüştürülüp kumaşlara aktarılması ile termofizyolojik konforu yüksek koku maskeleyebilen fonksiyonel tekstil ürünlerinin üretilebileceği ortaya konmuştur. Bu ürünlerin özellikle günlük ve spor giysiler için kullanımın avantajlı olabileceği öngörülmektedir.