Türkiye’deki Üniversitelerde Eğitim Gören Uluslararası Öğrencilerin Değişen Coğrafyası
Proje no. 32308 · Durum: Kapanmış (Yayın bekleniyor) · 2024
Özet
<p>Türkiye’nin nüfus yapısında, özellikle 1980’li yıllarla birlikte gözlenmeye başlayan ve 2000’li yıllarla belirginleşen bir özellik, uluslararası nüfusun miktarındaki <strong>artış</strong> ile köken ülkeler ve motivasyonlardaki <strong>çeşitlenmedir</strong>. Düzensiz geçişler, sığınma, emeklilik, eğitim, evlilik, mülk edinimi vb. nedenlerle, uluslararası nüfus giderek büyümekte ve çeşitlenmektedir. Yüksek öğrenim amacıyla ülkemize göç eden ve belirgin bir artış sergilyen uluslararası öğrenciler özellikle dikkati çekmektedir. Türkiye, farklı dönemlerde farklı kaynak ülkelerden öğrencileri Türk üniversitelerine çekmeye çalışmış ve Türkiye’de eğitim görmüş bu kitleden, uzun vadade, uluslararası ilişkiler açısından yumuşak güç olarak yararlanma amacını taşımıştır. Sovyetler Birliği’nin dağılmasıyla ortaya çıkan Türkî cumhuriyetlerden öğrencileri çekmeyi amaçlayan <strong>Büyük Öğrenci Göçü</strong> projesi bunlardan en öne çıkanıdır. 2000’li yıllarında başında AB ile güçlenen ilişkiler ise, ülkemizin Avrupa Yüksek Öğretim Alanı’na dahil olmasını ve <strong>Erasmus+</strong> gibi etkili öğrenci değişim programları yoluyla, çift yönlü, kısa süreli öğrenci akışlarını beraberinde getirmiştir. 1983’te 5 binin biraz üzerinde, 1990’lı yılların başında ise 7 bin civarında olan uluslararası öğrenci sayısı, son on yılda katlanarak artmış ve 2023 yılında 300 bini aşmıştır. Türkiye Bursları gibi programlar ve Study in Türkiye gibi hizmetler yoluyla bugün öğrenci çekme çabası sürmektedir ve Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölgesi en önemli kaynak sahası haline gelmiştir.</p><p>İkincil veri kaynaklarına dayanan bu araştırma projesinde, Türkiye’nin göç peyzajında spesifik ve giderek büyüyen bir nüfus kitlesi olan uluslararası öğrencilerin <strong>mekânsal dağılış</strong>ına ve bu dağılışta zaman içinde gözlenen değişimlerin <strong>ulusal ve uluslararası konjonktür ile ilişkisi</strong>ne odaklanılacaktır. Türkiye, bu alana öncelik vererek ciddi bir kaynak ayırmaktadır. Öncelikle bir literatür değerlendirmesi yapılacak ve resmi kaynaklar ile hukuksal çerçeve ele alınacak, beklentiler ve hedeflerin bir çerçevesi çizilecektir. Başta TÜİK, YÖK ve Ulusal Ajans olmak üzere ilgili kurum kuruluşların sağladığı geniş istatistiksel veriler temel alınarak farklı coğrafi ölçeklerde (il, ülke ve bölge) haritalar üretilecektir. Bulgular küresel-bölgesel coğrafi bir bakış açısıyla yorumlanacaktır. Projenin temel çıktısının, bir <strong>uluslararası öğrenci göçü atlası </strong>olması planlanmaktadır. </p>