Çocuk ve Ergenlerde Sarkopenik Obezite Varlığı Kardiyometabolik Riski ve Yaşam Kalitesini Etkiliyor mu?

Proje no. 30847 · Durum: Kapanmış (Yayın bekleniyor) · 2024

Özet

Obezitesi olan bireyler, kas kütlesini ve gücünü kaybetme ve dolayısıyla sarkopeni geliştirme riskiyle karşı karşıyadır. Sarkopeni terimi, düşük iskelet kası kütlesi ve fonksiyonu (kas gücü ve fiziksel performans) olarak tanımlanır. Düşük kas miktarı/niteliği, düşük kas gücü ve düşük fiziksel performans bir arada olduğunda sarkopeni şiddetli olarak kabul edilir. Sarkopenik obezite (SO), artan yağ kütlesi ve sarkopeninin birlikte ortaya çıkmasıdır. Her ne kadar sarkopeni ileri yaşla ilişkili tutulsa da, SO’nin, pediatrik popülasyonda da olumsuz sağlık sonuçlarına yol açacağı öngörebilir. Ancak bu yaş grubunda SO prevalansı ve olumsuz sağlık sonuçları ile ilişkisi iyi tanımlanmamıştır. Çocuklarda ve ergenlerde SO değerlendirmesi için sadece iki çalışmada kas kütlesi ve gücü bir arada kullanılmış, ancak kas kütlesi, kas gücü ve performansının bir arada değerlendirildiği çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışmada, obez çocuk ve ergenlerde kas kütlesi, kas gücü ve performansını bir arada değerlendirilerek sarkopeni varlığını değerlendirmeyi ve SO’nun kardiyometabolik sorunlar ve yaşam kalitesi üzerine etkisini araştırmayı amaçladık. Kliniğimizde obezite tanısı ile izlenen 10-18 yaş aralığındaki olguların demografik ve klinik özellikleri prospektif olarak incelenecektir. Çalışmaya toplam 80 obez hasta ve yaş-cinsiyet uyumlu 80 normal ağırlıkta sağlıklı kontrol grubu alınacaktır. Her iki grup için de sarkopeni tanısı için hem vücut kompozisyon analizi ile kas kütlesi hem de kas fonksiyonu (gücü ve fiziksel performans) değerlendirilecektir. Kas gücü için, el kavrama dinamometresi kullanılarak el kavrama/sıkma kuvveti, fiziksel performansı değerlendirmek için de 6 dakika yürüme testi kullanılacaktır. Sarkopeni varlığı iki grup arasında karşılaştırılacaktır. Obez olan gruba, ''Çocuklarda Ağırlığın Yaşam Kalitesi Üzerine Etkisi Ölçeği (IWQOL-Kids)'' uygulanacaktır. Obez hastaların dosyalarından serum glukoz seviyesi, lipit profili [trigliserit (TG), total kolesterol (TK), düşük yoğunluklu lipoprotein kolesterol (LDL-K) ve yüksek yoğunluklu lipoprotein kolesterol seviyeleri (HDL-K)], karaciğer fonksiyonları (AST/ALT), insülin, HOMA-IR, HbA1c sonuçları olgu rapor formuna kaydedilecektir. Obez grup için, sarkopeni varlığının kardiyometabolik sorunlar ve yaşam kalitesi üzerine etkisi değerlendirilecektir. GİRİŞObezite, olumsuz sağlık sonuçları olan aşırı yağ birikimi olarak tanımlanır. Son yıllarda obezitesi olan kişilerin, kas kütlesini ve gücünü kaybetme ve dolayısıyla sarkopeni geliştirme riskiyle karşı karşıya oldukları üzerinde durulmaktadır. Sarkopeni terimi, düşük iskelet kası kütlesi ve fonksiyonu (kas gücü ve fiziksel performans) olarak tanımlanır (1). Düşük kas miktarı/niteliği, düşük kas gücü ve düşük fiziksel performans bir arada olduğunda sarkopeni şiddetli olarak kabul edilir (2). Sarkopenik obezite (SO), artan yağ kütlesi ve sarkopeninin birlikte ortaya çıkmasıdır (2).Yüksek vücut kütlesi, genel popülasyonda iskelet kası kütlesindeki paralel artışlarla ilişkili olabilirken, obezite ve aşırı yağ dokusu, kas dokusunda katabolik süreçle ilişkili olabilir, bu durumun insülin direnci, metabolik sendrom ve tip 2 diyabet gibi metabolik komplikasyonların başlamasıyla daha da kötüleşeceği öngörülebilir. Obezitede sık görülen kötü beslenme alışkanlıkları ve hareketsiz yaşam tarzı, kas katabolizmasını daha da artırabilir.  İskelet kası kütlesi ve işlevindeki kayıp genellikle yaşlanmayla birlikte ortaya çıkar ve genel olarak göreceli veya mutlak vücut yağ kazanımı ile paraleldir; bu süreç, SO'nun potansiyel gelişimini ve başlangıcını destekler. Ancak sarkopeni, obezitesi olan bireylerde her yaşta ortaya çıkabilir. Obezite, oksidatif stres, inflamasyon ve insülin direnci gibi adipoz dokuya bağımlı metabolik düzensizliklere neden olarak, kas dokusunu doğrudan olumsuz etkiler, sonuç olarak kas kütlesi ve fonksiyon kaybına yol açabilir (3). Daha çok erişkinlerde yapılmış çalışmalarda, düşük iskelet kası kütlesi, daha yüksek insülin direnci ve tip 2 diyabet riski ile doğrudan ilişkili gösterilmiştir (4). İskelet kası ayrıca egzersiz kapasitesi ve solunum fonksiyonu üzerine doğrudan rol oynadığından, sarkopeni, kardiyorespiratuar fonksiyon açısından prognoz üzerinde doğrudan olumsuz etki ile ilişkilendirilebilir (5). Ayrıca sarkopeni varlığı, yaşam kalitesi ve sağlıklı olma hali üzerinde önemli bir olumsuz etki gösterir. Her ne kadar sarkopeni ileri yaşla ilişkili tutulsa da, SO’nin, pediatrik popülasyonda da olumsuz sağlık sonuçlarına yol açacağı öngörebilir. Çocuklarda ve ergenlerde yapılmış kısıtlı sayıda çalışmada, SO ile kardiyometabolik sonuçlar, alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığı (NAYKH) şiddeti, inflamasyon ve ruh sağlığı arasında anlamlı bir ilişki olduğu gösterilmiştir (6,7,8). Ancak bu yaş grubunda SO prevalansı ve olumsuz sağlık sonuçları ile ilişkisi iyi tanımlanmamıştır. Diğer önemli sorun da, çocuklarda ve ergenlerde SO tanımı, tanı yöntemleri, yaş ve cinsiyete özgü kesme noktaları konusunda yerleşik bir fikir birliği yoktur. Çocuklarda ve ergenlerde SO değerlendirmesi için sadece iki çalışmada kas kütlesi ve gücü bir arada kullanılmış (9,10) ancak kas kütlesi, kas gücü ve performansının bir arada değerlendirildiği çalışmaya rastlanmamıştır. GEREKÇE:Sarkopeni tanı kriterleri esas olarak obez olmayan yaşlı yetişkinlerden oluşan kohortlardan geliştirilmiştir. Çocuklarda ve ergenlerde SO varlığının olumsuz sağlık sonuçları ile ilişkisini değerlendiren sınırlı sayıda çalışma vardır. Bu nedenle, obez olan genç bireylerde sarkopeni taraması ve teşhisi için şu anda önerilen araçların etkinliği yetersizdir. Düşük fiziksel aktivite, sağlıksız beslenme ve insülin direnci ile birebir ilişkili obezitesi olan çocukluk ve adolesan dönemdeki bireylerde kas kütlesi ve fonksiyonu hakkında litaratürde çok net bilgiler yoktur. Bu yaş grubunda SO için evrensel olarak tanınan teşhis kriterlerinin olmaması, hasta tanımlamasını, SO prevalansının güvenilir bir şekilde değerlendirilmesini ve en önemlisi SO ile ilgili sonuçların önlenmesini etkiler. Sarkopeni konusunda farkındalık ve klinik uygulamada teşhis prosedürlerinin uygulanması sınırlı, terapötik stratejilerin değerlendirilmesi büyük ölçüde eksiktir. Bu doğrultuda, yaşa ve obeziteye bağlı sarkopeninin tanımlanması ve SO' nun kardiyometabolik sonuçlar ve yaşam kalitesi üzerindeki etkisini anlamak için bu çalışma önemlidir. AMAÇ: Bu çalışmada, obez çocuk ve ergenlerde kas kütlesi, kas gücü ve performansını bir arada değerlendirilerek sarkopeni varlığını değerlendirmek ve SO’nun kardiyometabolik sorunlar ve yaşam kalitesi üzerine etkisini araştırmayı amaçladık.

Detay görüntüle