Ebelerin Afetlere Hazıroluşluk Düzeyleri ile Afet ve Acil Durumlarda Emzirmenin Desteklenmesine İlişkin Bilgi Tutumlarının Değerlendirilmesi
Proje no. 29719 · Durum: Kapanmış (Yayın bekleniyor) · 2023
Özet
<p>Doğal afetlerle karşılaşmak açısından tüm sağlık disiplinleri için afetlere hazır olmak opsiyonel değil, kritik bir olgu olarak kabul edilmektedir. Tüm sağlık profesyonellerinin afet yönetimi konusunda bilgili olmaları hayati bir önem taşımaktadır. Bunun yanısıra, risk gruplarının belirlenmesi ve acil bir durumda erken bir aşamada insani yardım için önceliklerin belirlenmesi önem arz etmektedir. Bununla birlikte ebelik hizmetlerinin birinci temas noktası olan kadınlar, çocuklar ve bebekler afet ve kriz durumlarında da öncelikli gruplar arasında yer almaktadır. Acil durum planlarının, karşılaştıkları riskin uygun şekilde azaltılmasını ve uygun yardımın sağlanmasını sağlamak için bu öncelikli grupların özel ihtiyaçlarını hesaba katması gerektiği kabul edilmektedir. Çocuklar için, çocuk ne kadar küçükse, o kadar savunmasızdır ve 0-1 yaş bebekler en savunmasızdır şeklinde ifade edilmektedir. Çünkü bu gruptaki bireyler için sağlıklı bir alan oluşturmak afet ortamında oldukça zordur. Bu kapsamda ebelerin rol ve sorumluluklarını iyi bilmeleri ve afet anlarında en doğru yaklaşım ile hızlı ve etkin müdahale edebilmeleri beklenmektedir. Literatür taraması yaptığımızda ebelerin afetlere hazır olup olmadığı ve emziren kadınlar üzerinde emzirmenin sürdürülmesi konusundaki farkındalık ile birlikte bilgi düzeyi değerlendirmesi konusunda bir boşluk olduğu görülmüştür. Bu çalışma, ebelerin afetlere hazıroluşluk düzeylerini incelemek ve afet ve acil durumlarda emzirmenin desteklenmesine ilişkin bilgi tutumlarını değerlendirmek amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel tipte tasarlanmıştır. Çalışmamızın, Ardahan İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı birinci, ikinci ve üçüncü basamak sağlık hizmetlerinde görev yapan tüm ebelerle yüz yüze görüşülerek ‘Ebelerin Afet ve Acil Durumlarda Emzirmenin Desteklenmesine İlişkin Bilgi Tutumlarının Değerlendirmesi’ anketi ve Hastane Öncesi Acil Sağlık Hizmetlerinde Çalışan Personelin Afetlere Hazırlık Algılarını Belirlemeye Yönelik Ölçeği uygulanarak sürdürülmesi planlanmıştır. Fizyolojik ve psiko-sosyal açıdan karmaşık olan doğum sonu dönem anne-yenidoğan açısından önemli ve koruyucu sağlık hizmetlerinin mutlaka devamının sağlanması gereken bir dönem olmasına karşın afet/salgın durumlarında hizmetlerin sunulmasında ve emzirmenin devam ettirilmesinde yaşanan aksaklıklar ve endişeler nedeniyle sorunlar yaşanabilmektedir. Emzirmenin önemi afet durumlarında çok daha fazladır çünkü anne sütü, bebek ve küçük çocuklar için ulaşılması mümkün tek sürdürülebilir besin olabilmektedir. Ayrıca, kanıta dayalı çalışmalar da bu dönemlerde emzirmenin desteklenmesinin psiko-sosyal açıdan da “destekleyici ebeveynlik aracı” olduğunu vurgulamaktadır. Bu çalışmayla da, ebelerin afet ve acil durumlarda emzirmenin farkındalıkları arttırılarak olası afet durumlarında anneye psikolojik ve sosyal destek sağlayarak, emzirmenin devam ettirilebilmesi için uygun ortamı oluşturmak ve emzirmenin sürdürülmesine olanak sağlamak açısından hazırlıklı olabileceklerdir.</p>