AİLE PLANLAMASI HİZMETLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:HİZMET ALAN VE HİZMET SUNANLARIN GÖRÜŞLERİ VE DENEYİMLERİ NİTELİKSEL BİR ÇALIŞMA
Proje no. 914 · Durum: Kapanmış · 2017
Özet
Bu fenomenolojik desenli nitel araştırmada, sosyoekonomik düzeyi düşük kadınların aile planlaması yöntem kullanım deneyimlerini derinlemesine anlamak ve sağlık çalışanlarının deneyimleri ve görüşleri ile aile planlaması hizmetlerini değerlendirmek amaçlanmıştır. Araştırma grubunun belirlenmesinde amaçlı örneklem yöntemlerinden ölçüt örneklem ve maksimum çeşitlilik örneklemesi kullanılmıştır. Çalışmaya evli ve yöntem kullanma deneyimi olan 53 kadın ve farklı sağlık kurumlarında aile planlaması hizmeti veren 12 sağlık çalışanı katılmıştır. Veriler yarı-yapılandırılmış soru formları aracılığı ile bireysel derinlemesine ve odak grup görüşmesi yapılarak elde edilmiştir. Ses kaydına alındıktan sonra yazılı metin haline getirilen veriler MaxQda 2018 nitel veri analiz programında analiz edilmiştir. Nitel veri analizinde Grounded teorinin kullandığı kodlama paradigması ve Straus ve Corbin’in kodlama paradigması kullanılmıştır. Kadınlardan elde edilen verilerin analizi sonucu i) aile planlaması kararı ii) aile planlaması yöntemi bilgi ve deneyimleri iii) aile planlaması hizmet kullanım deneyimleri ve iv) toplum cinsiyetin hizmet kullanımına etkisi olmak üzere dört ana tema belirlenmiştir: Sağlık çalışanlarından elde edilen verilerin analizi sonucu ise i) aile planlaması hizmetlerine yönelik talep, ii) aile planlaması hizmet sunumu, iii) çalışma ortamı ve çalışma koşulları, iv) aile planlaması hizmet sunumunda örgütsel ve politik dönüşüm temaları ortaya çıkmıştır. Sonuç olarak kadınların aile planlamasına olan talepleri sosyoekonomik, toplumsal ve kültürel faktörlerinden etkilenmekle birlikte hizmete olan talepleri yüksektir. Kadınlar bireysel, sosyal ve hizmet sunumundan kaynaklı nedenlerle yöntem kullanım ve hizmete erişim sorunu yaşamaktadır. Başta aile sağlığı merkezlerinde olmak üzere hizmet arzında farklı nedenlerle yetersizlikler mevcuttur. Anahtar Kelimeler: Aile Planlaması, Hizmet Kullanımı, Hizmet Sunumu, Niteliksel