Biyolojik Aktif Doğal Bileşiklerin Ege Denizinden Toplanmış Deniz Hıyarı Türü Holothuria tubulosadan İzolasyonu Saflandırılması ve Yapı Tayini
Proje no. 23311 · Durum: Kapanmış · 2021
Özet
Denizhıyarları, omurgasız deniz hayvanlarıdır. Dünya denizlerinde 1200’e yakın denizhıyarı türü bulunmaktadır. Holothuroidea sınıfına dahil olan bu canlılardan, Ege ve Akdeniz’de 37 tür dağılım göstermektedir. Hemen hemen her deniz ekosisteminde yayılış göstermesine rağmen daha çok tropikal sularda ve mercan resif alanlarında bulunurlar. Sığ sulardan derin okyanus tabanlarına kadar yayılış gösterirler. Bu çalışmanın amacı; Ege Denizi’nden toplanmış ve tür tayini yapılmış <em>Holothuria tubulosa</em> türü üzerinde detaylı izolasyon ve saflandırma çalışmalarının yapılması ve ardından elde edilecek saf bileşiklerin kesin yapılarının ileri spektroskopik tekniklerle belirlenmesidir. Ülkemizde deniz hıyarlarının yetiştirilmesi ile ilgili bir takım yeni çalışmalar olmasına rağmen tüm ülkemiz deniz hıyarları üzerinde detaylı bir kimyasal içerik belirleme çalışması yapılmamıştır. Tüm dünya’da deniz hıyarlarının kimyasal içeriği üzerine pek çok çalışma mevcuttur. Son yıllarda çok sayıda izolasyon, saflandırma ve yapı tayini çalışmaları yapılmış ve farklı yapıda yeni bileşikler özellikle biyolojik aktif saponinler literatüre kazandırılmıştır. Ülkemizdeki denizaltı doğal bileşik kaynakları üzerindeki çalışmalar ise sınırlı ve yetersizdir. Bu tür çalışmaların olmaması büyük bir eksiklik oluşturmaktadır. Projemizin bu anlamdaki eksikliği gidereceğini ümit etmekteyiz. Bu amaçla, ülkemizde ilk defa Ege Denizi’nde yaygın olarak bulunan deniz hıyarı türü <em>Holothuria tubulosa</em> üzerinde doğal bileşiklerin izolasyonu ve saflandırılması yapılacaktır. Elde edilen saf bileşiklerin yapıları 1 ve 2 boyutlu NMr ve kütle spektrometresi yöntemleri ile belirlenecektir. Ayrıca bu deniz hıyarı türünün biyolojik aktivite potansiyellerinin belirlemek için için uygun şartlarda hazırlanan ekstreler ve saflandırılan doğal bileşiklerin sitotoksik aktiviteleri<em> in vitro</em> koşullarda test edilecektir.<br /> Projemizin ülkemizde veya Dünya’da ileride yapılacak deniz hıyarları hakkındaki tüm araştırmalara iyi bir kaynak olmasının yanısıra, detaylı izolasyon ve saflandırma çalışmalarına da kılavuz olması anlamında çok önemlidir.