FARKLI EKİM YÖNTEMLERİ, HASAT ZAMANI VE DEPOLAMA KOŞULLARININ ANASON (Pimpinella anisum L.) VERİMİ VE KALİTESİ ÜZERİNE ETKİLERİ
Proje no. 22999 · Durum: Kapanmış (Yayın bekleniyor) · 2022
Özet
Günümüzde gıda endüstrisinin yanı sıra, tıbbi bitkiler özellikle uçucu yağlara kozmetik, parfümeri, aromaterapi ve eczacılıkta talep artmaktadır. İster drog, isterse uçucu yağ üretimi amaçlı olsun, tıbbi ve aromatik bitkilerde kaliteyi belirleyen en önemli etmen uçucu yağ oranı ve etken madde içeriği olmaktadır. Uçucu yağ oranı ve özellikle bileşimi birçok faktöre bağlıdır. Bu faktörler endogen ve exogen olarak gruplandırılır. Burada endogen faktörlerin en önemlisi çeşidin genotipidir. Ancak endogen faktörler ve abiyotik çevresel etmenler gibi exogen faktörlerin yanında, bitkinin yetiştiriciliğinde uygulanan kültürel işlemler de büyük önem taşımaktadır. Bu kültürel uygulamalar içerisinde ekim yöntemleri, hasat zamanı ve depolama koşulları ürünün verim ve sekonder madde sentezini etkileyen önemli etmenler arasında yer almaktadır. Anason (<em>Pimpinella anisum</em> L.) ülkemiz ve dünya ticaretinde kalitesi ve uçucu yağ üretimi açısından önemli yere ve potansiyele sahip bir bitkidir. Tıbbi bitkilerden kaliteli ürünler elde edilmesi, sekonder metabolitler olarak adlandırılan, bitkilerin büyüme ve gelişim süreçlerinde direk rolu olmayan ve bitkiler tarafından avcılara ve zorlu çevre koşullarına karşı korumak için salgılanan, maddelere bağlıdır. Bu nedenle, verim-kalite optimizasyonun sağlanmasında bu uygulanan kültürel işlemlerin iyi yönetilmesi büyük önem arz etmektedir.<br /> Endüstri açısından büyük öneme sahip olmasına rağmen, ülkemizde, anason tarımında hala, büyük oranda serpme ekim yöntemi gibi geleneksel yetiştirme teknikleri kullanılmakta ve modern tarım uygulamaları oldukça sınırlı kalmaktadır. Bu nedenle, anason üretiminin yoğunlukla gerçekleştirildiği Burdur bölgesinde 30 kg/da verim alanda, 200 kg/da verim alan da çiftçiye rastlamak mümkün olabilmektedir. Ülkemizde, ortalama 60 kg/da olan ortalama anason veriminin uygun ekim yöntemleri ile arttırmak, kalite özelliklerinin ise uygun hasat ve depolama koşulları ile iyileştirilmesi mümkün görülmektedir. Bu çerçevede, mevcut proje ile uygun ekim yöntemleri, hasat zamanı ve depolama koşullarının anason bitkisinde verim, sekonder madde biyosentezi ve uçucu yağ bileşenleri üzerine etkileri incelenecektir.<br />