LEMNA MİNOR YETİŞTİRİCİLİĞİNDE AZOT KAYNAKLARI VE KONSANTRASYONLARININ
Proje no. 1061 · Durum: Kapanmış · 2018
Özet
Lemnaceae familyasının üyeleri ingilizce olarak “duckweed”, ülkemizde ise “su mercimeği” olarak adlandırılmıştır. Bu familya; Lemna, Spirodela, Wolffia, ve Wolffiella olmak üzere dört cinsten ve 28 türden oluşmaktadır (Bayhan ve ark., 1996, Uysal ve Zeren, 1998; Artan, 2007). Dünyanın bir çok bölgesinde bulunduğu gibi ülkemizde de hemen hemen her bölgede yaygın olarak bulunan Lemna minor Linneaus 1753, suda yüzen küçük su bitkilerdir. Su mercimekleri yaşamları boyunca oksijen kaynağı olarak yeryüzünde önemli görevleri vardır. Bitkiden elde edilen biyomas içerdiği kaliteli maddelerden, pigmentler, mineral maddeler, yüksek ticari değere sahip ß-karoten, klorofil a, ksantofil ve protein gibi onu çok daha önemli hale getirmektedir. Biyomas sudaki elementlere bağlı olarak artış göstermektedir. Bu elementlerin en etkilisi olan azot kaynakları, su bitkileri kültürlerinde büyüme ve biyokimyasal kompozisyonu etkileyen en önemli faktörlerden biridir. Üretim amacımıza göre ihtiyacı olan azot bileşiğini farklı azot kaynaklarında ve konsantrasyonlarında çalışıldı. L. minor hoagland ortamında azot kaynakları değiştirilerek ve farklı konsantrasyonları denenerek üretime alındı. 25±1?’de L. minör üretiminde büyüme ve biyokimyasal yapısına etkisi araştırılmış klorofil a, karoten ve protein oranına bakılmıştır. Üre -N ((NH²)²CO)’nun 2500 µM L¯¹ ve 5000 µM L¯¹, Nitrat-N (NaNO³) ’nun 2500 µM L¯¹ ve 5000 µM L¯¹, Nitrat-N (KNO³)’ın 2500 µM L¯¹ ve 5000 µM L¯¹ ve Amonyum -N (NH4Cl)’nun 2500 µM L¯¹ ve 5000 µM L¯¹ ‘de üretimi yapılmıştır NO³-N (NaNO³) ’nun 2500 µM L¯¹ si en yüksek biyomas, Üre -N ((NH²)²CO)’nun 2500 µM L¯¹’ en düşük biyoması verdi. NO³-N (KNO³)’ın 5000 µM L¯¹ ‘si en yüksek yaprak sayısını, üre- N ((NH2)2CO)’nun 2500 µM L¯¹ de en düşük yaprak sayısını verdi. Karoten ve klorofil a.ve protein oranı da azot kaynaklarının farklı konsantrasyonunda çalışılmıştır. (2500 µM L¯¹(%50) ve 5000 µM L¯¹(%100)). Tüm azot kaynakları hücrenin yapıtaşları olan aminoasitlerin ve dolayısıyla proteinlerin yapısına girmesinden ötürü yaşamsal öneme sahiptir. Çalışmada L. minör kuru madde oranına bakılmış ve % =93,84 su içermekte olduğu bulunmuştur. NH4Cl-N’u 2500 µM L¯¹’de en yüksek karoten miktarı (144,6670,667), ve klorofil a 578,667?0,667f, en düşük karoten miktarı ve klorofil a KNO³-N ‘u 5000 µM L¯¹’de 94,667?0,333a ve 376,667?0,882a bulunmuştur. Protein miktarı ise en yüksek NH4Cl-N ‘unun 5000 µM L¯¹ ‘nda %21.32, en düşük protein ise NaNO³- N’nun 2500 µM L¯¹ nda %16.84 bulunmuştur. karoten ve klorofil a aynı azot oranlarında artış göstermiştir.