Ankara ve Muğla yöresi Anadolu Geç Miyosen Equidae koleksiyonlarının Sistematik Tayini
Proje no. 26312 · Durum: Kapanmış · 2023
Özet
<p>Memeli fosilleri, memeli filojenezine yönelik evrimsel çalışmaların yanısıra, karasal Tersiyer çökellerinin kıta içi ve kıtalar arası deneştirmelerine, biyokronolojisinin oluşturulmasına, paleoklimatolojisine, paleocoğrafyasının aydınlatılmasına katkı sağlamaktadır. Türkiye, neredeyse tüm Neojen dönemi boyunca Avrupa, Asya ve Afrika kıtaları arasında kavşak konumlu bir ülke olarak, memeli hayvanların göç yolları üzerinde yer almış, bu özelliğinin yanı sıra, birçok endemik faunanın evrilmesine olanak sağlayan büyük coğrafi bir provens olma özelliğini de taşımıştır. Kıtalar arası göçlerin büyük bir bölümü Türkiye, Ege Denizi ve Marmara Denizi üzerindeki kara köprüleri ile gerçekleşmiş, bu bağlamda Türkiye, üç kıtaya ait paleomemeli formların birlikte evrildiği büyük bir paleocoğrafik alan oluşturmuştur. Memeli fosil potansiyelini ortaya koymak amacıyla, son 50 yıldır yapılan paleontolojik çalışmalarda, 500’e yakın memeli fosil yatağı keşfedilmiştir ve yüzlercesi daha gün ışığına çıkarılmayı beklemektedir.</p><p> </p><p>Memeli paleontolojisi üzerine araştırmalarda bulunan “Ege Üniversitesi Tabiat Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi” bünyesinde 1970’lerden günümüze kadar yapılan arazi çalışmaları neticesinde elde edilmiş 8000’den fazla fosil materyali barındırmaktadır. Bu fosiller içerisinde büyük çoğunluk 1990 öncesinde Müze kurucusu olan Prof.Dr.Fikret Ozansoy’un ve diğer müze araştırmacılarının (Prof.Dr.Tanju Kaya, Dr.Vahdet Tuna, Dr.Serdar Mayda) yapmış olduğu çalışmalardan elde edilen fosillerdir.</p><p> </p><p>Bu fosil grupları arasında en zengin koleksiyon Equidae ailesine ait olup bunlar arasında Ankara (Sinap) ve Muğla (Şerefköy) yöresinden sistematik açıdan incelenmemiş çok sayıda fosil örnek “Ege Üniversitesi Tabiat Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi” envanterine kayıtlıdır. Bunların dışında Çankırı (Çorakyerler), MTA Müzesi (Ankara) ve Burdur MAKU Üniversitesi bünyesinde de taksonomik tayinleri gerçekleştilmemiş çok sayıda fosil Equidae örneklerinin varlığı bilinmektedir.</p><p> </p><p><u>Projenin amacı,</u> Ege Üniversitesi Tabiat Tarihi Müzesi koleksiyonunda mevcut ve paleontolojik çalışması henüz gerçekleştirilmemiş Geç Miyosen fosil yataklarından toplanmış fosil Equidae (Atgiller) örneklerinin sistematik paleontolojisini gerçekleştirmektir. Ayrıca proje süresince yukarıda adı geçen lokalitelerde ve merkezlerde arazi ve laboratuvar çalışmaları gerçekleştirilerek, bu merkezlerdeki koleksiyonlar içerisindeki fosil Equidae bulgularının da varlığı araştırılacaktır. </p><p> </p><p>Anadolu fosil Equidae koleksiyonlarının paleontolojisine yönelik günümüze değin gerçekleştirilmiş bilimsel çalışmalar ile proje ve tezlerin sayısı son derece azdır. Mevcut tez/proje çalışmaları ise sadece literatür, kaynak tarama ve derleme şeklinde gerçekleşmiştir. Bu proje kapsamında ilk defa son bulgular ışığında Muğla ve Ankara yöresinden mevcut Fosil Equid koleksiyonlarının sistematik tayinleri tamamlanacaktır. </p><p><br></p><p>Ege Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Merkezi, ülkemizin Üniversite bünyesindeki ilk ve tek Doğa Tarihi Müzesi olan “E.Ü. Tabiat Tarihi Müzesi” envanterine kayıtlı ve bu proje araştırması sonucunda sistematik konumları belirlenecek olan fosil Equidae örneklerinin, ilgili çalışmalarda bulunacak yerli ve yabancı araştırıcılar için “karşılaştırma materyali” olarak kullanılması sağlanacaktır. Bu sonuç aynı zamanda projenin diğer önemli bir amacını oluşturur.</p>