Kuersetin Kullanılarak Çinko Oksit Nanoparçacıklarının Üretimi ve Fotokatalitik Aktivitelerinin Belirlenmesi
Proje no. 32423 · Durum: Kapanmış (Yayın bekleniyor) · 2024
Özet
<p>İleri biyo-malzemelerin yeşil teknolojiler ile üretilmesi, fiziksel ve kimyasal yollarla sentezine kıyasla, çevre dostu oluşu, basitliği, daha düşük maliyetli olması ve sürdürebilirlik gibi avantajlarından dolayı gerek dünyanın (Avrupa Yeşil Mutabakatı) gerekse ülkemizin kalkınma politikaları (12. KP ve Tübitak 2024-2025 Öncelikli Ar-Ge ve Yenilik Konuları) arasında yerini almıştır. Bu doğrultuda, fonksiyonel metal oksit esaslı biyomalzemelerin üretimi de, ülkemizin teknolojik hedeflerinden biridir. Metal oksit malzemeler arasından çinko oksit (ZnO) taneleri, yarı-iletken oluşu, geniş bant aralığı, yüksek kararlılığı, biyouyumlu oluşu, düşük toksisite gibi eşsiz özellikleri sebebiyle birçok uygulamada tercih edilmektedir. İlaveten, fotokatalitik özelliğinden dolayı, ZnO nanotanelerinin özellikle su arıtımındaki etkinliği çeşitli çalışmalarla kanıtlanmıştır. Sudaki kirliliklerin giderimi Dünya nüfusunun artmasıyla birlikte en önemli küresel sorunlardan biridir. Bu nedenle bu çalışmada, biyouyumlu ZnO nanotanelerinin yeşil yaklaşımla üretimi, fotokatalizör olarak kullanılması ve organik kirleticilerin UV ışığı altında parçalanması amaçlanmaktadır. Nanomalzemelerin fotokatalizör olarak etkinliği, yüzey alanına yani üretim yöntemi ve parametrelerine bağlıdır. ZnO nanotanelerinin yeşil yaklaşımlarla üretiminde, birçok bitki özütlerinin kullanıldığı literatürde görülmektedir. Özütlerde bulunan fitokimyasallar arasından, önemli bir flavanoid türü olan kuersetinin antioksidan, antiviral ve antikanser gibi biyolojik aktivitelere sahip olması ve yapısında bulunan hidroksil gruplarının varlığı sebebiyle, metal nanopartüküllerin sentezinde stabilize edici ve indirgeyici ajan olarak kullanılmaktadır. Ancak, kuersetin kullanılarak ZnO nanotanelerinin üretimine sadece iki yayında rastlanmış; ve bu çalışmalarda da nanotane üretimi detaylı incelenmeyip sadece antikanser özellikler üzerine yoğunlaşılmıştır. Bu nedenle bu çalışmada, indirgen madde olarak kuersetin kullanılarak biyo-uyumlu ZnO nanotaneleri yeşil bir yaklaşımla üretilecektir. Ayrıca, ZnO nanotanelerinin üzerine kuersetin yüklenerek, yapının ışık emme kapasitesinin arttırılması; böylelikle fotokatalitik etkinliklerinin yükseltilmesi hedeflenmektedir. Üretilecek fotokatalizör nano malzemelerin etkinliği su artımında kullanılarak ispatlanacaktır. Elde edilecek kuersetin yüklü biyo-nanomalzemeler aynı zamanda antimikrobiyal, biyosensör ve antikanser çalışmalarında da kullanım için büyük bir potansiyel oluşturmaktadır. Önerilen proje, Ege Üniversitesi öncelikli araştırma alanlarından “Sürdürülebilir Yenilikçi Çevre Teknolojileri ve Uygulamaları (<em>4.3.İleri arıtma teknolojileri</em>)” ve “Kimyasal ve Biyokimyasal Teknolojiler (<em>8.2.İleri Fonksiyonel Malzemelerin Üretimi; 8.3.Çevre Dostu, Sürdürülebilir, Yenilikçi Kimyasal Teknolojiler</em>)” kapsamlarını içermektedir.</p>