Tavuk Atıklarının Değerlendirilmesi ve Fosforlu Bileşiklerin Geri Kazanımı
Proje no. 20904 · Durum: Kapanmış · 2019
Özet
Bu çalışma, Güres Enerjiden temin edilen yumurtalık tavuk gübresi (TG), ve Güres Enerji akışkan yataklı elektrik tesisindeki yumurtalık tavuk gübresi külünün (TGK) üzerinedir. Çalışma 3 grup denemelerden oluşmaktadır. Birinci grup denemelerde; TG’nin enerji hammaddesi olarak değerlendirilmesinde yakma yöntemi, hidrotermal karbonizasyon ve piroliz çalışıldı. Yumurtalık tavuk gübresinden bu termokimyasal yöntemlerden hidrotermal karbonizasyon (HTK) metoduyla hidroçar ve piroliz metoduyla biyoçar üretimi incelendi. “HTK” işlemi belirlenen sıcaklıklar arasında (200-240°C) ve belirlenen bekleme zamanlarında (0 - 60 dakika); piroliz işlemi de yine belirlenen sıcaklıklar arasında (300-500°C) ve belirlenen alıkonma zamanlarında (0-1saat) yapıldı, proses tipi ve koşullarının elde edilen biyoçar/hidroçar özelliklerine etkisi incelendi. İkinci grup denemelerde; Tavuk gübresi külünden (TGK) ve karbonizasyon yöntemiyle elde edilen “çar”lardan asit ekstraksiyonu ve bunu takiben alkali çöktürme yöntemiyle fosfor geri kazanılmaya çalışıldı. En yüksek verimle fosfor geri kazanımı için asit ekstraksiyon ve alkali çöktürme koşullarının (asit konsantrasyonu, ekstraksiyon süresi gibi) optimizasyonu yapıldı. Ayrıca “çar”ların üretim koşullarının “çar”lardaki toplam fosfor ve biyolojik olarak kullanılabilir fosfor içeriğine etkisi incelendi. Üçüncü grup denemelerde ise; gerek karbonizasyon ile elde edilen “çar”lardan gerekse fosforu ekstrakte edilmiş çarlardan aktif karbon eldesi çalışıldı. Çalışma çıktıları, ülkemizde sürdürülebilir fosfor gübresi üretimine bir katkıda bulunacak ve aynı zamanda kanatlı hayvan endüstrisi için büyük sorun oluşturan atık bertarafı için bir çözüm olacaktır.