SU(3)_C x SU(3)_L x U(1)_X Modelindeki Karanlık Madde Adayının Özelliklerinin Tespit Edilmesi
Proje no. 23377 · Durum: Kapanmış · 2021
Özet
İçinde yaşadığımız evrenin en büyük gizemlerinden birisi olan karanlık maddenin varlığı kozmik mikrodalga arka planından ve galaksiler gibi büyük ölçekli yapılardan elde edilen hassas ölçümler ve kütle çekime dayalı gözlemlerle kanıtlanmıştır, ancak karanlık maddenin ne olduğu ve neden oluştuğuna dair henüz bir sonuç elde edilememiştir. Parçacık fiziğinin Standart Modeli (SM) çok sayıda deneysel sonuçla uyumlu olsa da bunu açıklayamamaktadır. Günümüzde karanlık madde parçacıklarının baryonik olmayan bir yapıda olduğu ve büyük olasılıkla SM’nin ötesindeki modellerden kaynaklandığı düşünülmektedir. Ancak sadece karanlık maddeyi açıklamak için değil, ayrıca nötrino kütleleri, kozmolojik baryon sayısı asimetrisi ve genişleyen evren gibi önemli açık soruları cevaplayabilmek için de SM'yi genişletme ihtiyacı ortaya çıkar. SM’nin en uygun genişletilmesi lokal ayar grubu SU(3)_C?SU(3)_L?U(1)_X olan ve literatürde “3-3-1 Modeli” olarak isimlendirilen modeldir. Bu projede SU(3)_C?SU(3)_L?U(1)_X modelinin öngördüğü yeni ağır nötrinoların karanlık madde adayı olduğu varsayımından yola çıkarak bunların kütlelerine gelen astrofiziksel limitler elde edilmiş, çift yok oluş tesir kesitleri hesaplanmış, yeni ağır nötrinoların gözlenebilmesi için en uygun genişletilmiş PMNS parametrelerinin ne olduğu tespit edilmiş ve elde edilen sonuçlar yorumlanmıştır.