Türkiyeden toplanmış kenelerde Theileria spp Babesia spp Hepatozoon canis Anaplasma spp Borreliella burgdorferi ve Bartonella sp varlığının Polimeraz Zincir Reaksiyonu yöntemi ile araştırılması
Proje no. 21040 · Durum: Kapanmış · 2020
Özet
Küresel ısınma, çevresel ve ekolojik değişiklikler ve uygun habitatların varlığı kenelerin etkinliğini arttırmakla birlikte bu durum zoonotik karakterli kene kaynaklı hastalıkların ortaya çıkma olasılığını da yükseltmektedir. Türkiye’de insanlara ve hayvanlara keneler tarafından bulaştırılan toplam 19 hastalık bildirilmiştir. Buradan yola çıkarak bu projede, theileriosis etkeni Theileria spp., babesiosis etkeni Babesia spp., hepatozoonosis etkeni Hepatozoon canis, anaplasmosis etkeni Anaplasma spp., Lyme etkeni Borreliella (Borrelia) burgdorferi ve bartonellosis etkeni Bartonella spp.’nin dahil olduğu kene kaynaklı patojenlerin kene örneklerinde (n:110) moleküler yöntemler ile araştırılması amaçlanmıştır. Bu amaç için ilk olarak keneler morfolojik olarak cins düzeyinde tayin edildikten sonra DNA izolasyonu ticari kit kullanılarak yapılmıştır. Bunu takiben her bir kene örneğinin tür düzeyinde moleküler identifikasyon işlemi gerçekleştirilip yukarıda belirtilen patojenlerin varlığı her bir patojene özgü primerler kullanılarak polimeraz zincir reaksiyonu (PZR) ile araştırılmıştır. Sonuç olarak Rhipicephalus sanguineus, Rhipicephalus turanicus, Rhipicephalus bursa, Hyalomma marginatum, Hyalomma anatolicum, Hyalomma aegyptium ve Haemaphysalis erinacei’nin dahil olduğu yedi farklı kene türü saptanmıştır. Analiz edilen kenelerde, Hepatozoon canis, Theileria spp., Babesia spp. ve Anaplasma spp. sırasıyla %6.36, %17.2, %1.81 ve %6.36 oranlarında saptanmışlardır. Borrelia burgdorferi ve Bartonella spp. saptanamamıştır. Sekans sonuçlarına göre de pozitif örneklerin Theileria ovis, Babesia caballi ve Anaplasma ovis oldukları belirlenmiştir. Hepatozoon canis Rh. sanguineus, Theileria ovis Rh. turanicus ve Hy. marginatum, Babesia caballi Hy. marginatum ve Rh. turanicus, Anaplasma spp. Hy. marginatum ve Rh. turanicus türü kenelerde saptanmıştır. Ayrıca Türkiye’de Hyalomma marginatum türü kenelerin Theileria ovis için potansiyel bir vektör adayı olabileceği, Hyalomma marginatum ve Rhipicephalus turanicus türü kenelerin ise Babesia caballi için potansiyel vektör adayları olabileceği belirlenmiştir.