Ökrit türü meteoritler üzerine spektroskopik, mikroskopik, termal ve yapısal araştırma
Proje no. 32180 · Durum: Kapanmış · 2024
Özet
<p>Asteroit Kuşağı’nda atmosferleri olmayan asteroitlerin yüzeylerinden kopan meteoroitler, dünya atmosferine girerken yanarak yok olmakta (meteor) ve yere ulaştıklarında meteorit adını almaktadırlar. Meteoritlerin farklı analitik yöntemlerle incelenmesi ve sonuçların, asteroit gözlemlerinden elde edilen sonuçlarla birleştirilmesiyle, meteoritlerin koptukları düşünülen olası kaynak asteroitleri belirlenebilmektedir. Meteoritlerde, ana gövdedeki yüksek hızlı çarpmaların izlerini taşıyan olası yüksek basınç minerallerine de rastlanmakta ve bunların incelenmesiyle, ana gövdenin yapısı, dinamiği ve mineralojisi hakkında bağlantılar kurularak yeni kuramlar ortaya atılabilmektedir. Farklı tür meteoritlerin ana gövdelerinin belirlenmesine dair çalışmalar yapılmasına karşın, bir fikir birliğine varılamamış olup, bunun için farklı sınıflardaki meteoritlerin sistematik şekilde incelenmesine devam edilmesi gerekmektedir.</p><p> </p><p>Bu projede, 4Vesta asteroidinden geldikleri öngörülen ve bu konuda birçok hipotez bulunan Hovardit-Ökrit-Diyojenit sınıfından on adet ökrit türü meteoritin spektroskopik, kalorimetrik, kristalografik, petrografik ve mikroskopik yöntemlerle karakterize edilmesi ve elde edilecek bulgular doğrultusunda olası ana gövdelerinin tespitine yönelik bir araştırma yapılması amaçlanmıştır. Bunun için, Raman, Infrared, SEM-EDX, Petrografi, Helyum piknometri, DSC, TGA ve XRD yöntemleri kullanılacaktır.</p><p> </p><p>Önce parlak kesitler hazırlanacak, petrografiyle analiz bölgeleri belirlenecek ve SEM-EDX ile bu bölgelerin haritaları çıkarılacaktır. Sonra, RS tekniğiyle polimorfik fazlar saptanacak ve IR tekniğiyle numunelerin yansıma ve soğurma spektrumları alınarak, asteroit gözlemlerinden elde edilen spektrumlarla karşılaştırılacaktır. Akabinde XRD ile mineraller piknometriyle ise gözeneklilikler belirlenecektir. DSC ve TGA ile minerallerin faz geçişleri ve sıcaklığa bağlı kütle değişimleri incelenerek hidrojen+su bollukları saptanacaktır.</p><p> </p><p>Bu proje, ülkemizde Meteor Bilimi’ne ilginin ve farkındalığın artmasını, doktora düzeyinde araştırmacılar yetişmesini, yeni ulusal/uluslararası projelerin geliştirilmesini sağlayacak ve asteroitlerin kökeninin ortaya konmasında ve olası kaynak modellerin oluşturulmasında önemli veriler sunacaktır.</p>