TOPRAKSIZ TARIM İLE YIL BOYUNCA KALİTELİ BAŞ SALATA ÜRETİMİ ÜZERİNE ARAŞTIRMALAR
Proje no. 336 · Durum: Kapanmış · 2016
Özet
İzmir’de ısıtmasız plastik tünel serada yürütülen bu çalışmada, yüzen su kültürünün ısıtmasız serada baş salata yetiştiriciliğinde uygulanabilme olanakları araştırılmıştır. Denemede 3 farklı EC’ye (EC1, EC2 ve EC3) sahip besin çözeltileri test edilmiştir. Kontrol olarak kabul edilen besin çözeltisine (EC1), 8.76 ve 15.72 mM NaCl ilave edilerek EC2 ve EC3 tuz seviyeleri oluşturulmuştur. NaCl uygulamasına, bitkilerin yaprak ve köklerinin gelişmeye başladığı dönemde başlanmış ve hasada kadar devam edilmiştir. Sera içi sıcaklık, besin çözeltisi sıcaklığı, besin solüsyonu EC ve pH değişimi, baş ağırlığı, yaprak nitrat içeriği, besin çözeltisi tüketimi ve yaprakların element içeriği belirlenmiştir. Çalışma 4 farklı dönemde tekrarlanmıştır: Deneme 1: 16 Aralık-13 Mart, Deneme 2: 24 Mart-2 Mayıs, Deneme 3: 18 Mayıs-28 Haziran ve Deneme 4: 8 Şubat-29 Mart. Besin çözeltilerinin ortalama sıcaklıkları Deneme 1’de 9-19?C, Deneme 2’de 20-23?C, Deneme 3’de 27-35?C ve Deneme 4’de 16-22?C arasında değişim göstermiştir. Bitkiler Deneme1, 2 ve 4 de başarılı bir şekilde yetiştirilmiş, ancak Deneme 3’de dikimden 41 gün sonra yüksek sıcaklıklar nedeni ile bitkiler ölmüştür. Üretim Deneme 1, 2 ve 4’de sırası ile 87, 39 ve 49 gün sürmüştür. Deneme 1’de baş ağırlıkları tuz seviyesine göre değişmiş, en yüksek baş ağırlığı (464 g) EC2 konusundan alınmıştır. EC1 ve EC2 uygulamalarında baş ağırlıkları 438 ve 419 g olmuştur. Deneme 2 ve 4’de besin çözeltisi EC seviyesi ile baş ağırlıkları arasında önemli bir farklılık bulunmamıştır. Yaprak nitrat içeriği besin çözeltisi EC değeri arttıkça azalmıştır. Yüzen su kültürünün ısıtılmayan seralarda baş salata üretiminde kullanılabileceği; ancak, besin çözeltisinin ortalama sıcaklığının 30°C'yi aşmasının bu yöntemin yaz aylarında kullanımını sınırlayabileceği belirlenmiştir. Besin çözeltisine NaCl ilavesiyle oluşturulan tuzluluk stresi, önemli verim kaybı olmaksızın kaliteyi (örneğin bitkilerin nitrat içeriğini azaltma) arttırmak için kullanılabilir.