Kronik eksitotoksisite modelinde Resveratrol ve Myricetin'in membran lipid profili üzerine etkileri
Proje no. 20670 · Durum: Kapanmış · 2019
Özet
Nöronal-glial etkileşimi içeren sinir sisteminde nörodejeneratif hastalıkların mekanizması düşünüldüğünde; glutamat eksitotoksisitesi ile oksidatif stres artışı ve bu yolakların protein yapım bozukluklarına, agregasyonlarına ve dolayısıyla proteinlerle yakından ilişkili olan membran lipid disfonksiyonlarına yol açtığı kompleks bir harita ortaya çıkmaktadır. Oksidatif stres ile glutamat eksitotoksisitesinin bu kaskadlardaki öncü konumları, bu faktörlerin hedeflendiği terapötik yöntemlerin tasarlanmasına yönelik araştırmaların yolunu açmıştır. Resveratrol, iyi araştırılmış antioksidan ve glutamat eksitotoksisitesini önleyici etkileri ile nöronlarda koruyucu etkileri gösterilmiş bir polifenoldür. Myricetin ise resveratrole göre daha güçlü antioksidan özelliği olan ancak nöronlar ve glialar üzerindeki etkileri ve mekanizmaları anlaşılamamış bir flavanoidtir Çalışmamızda, kısaca, glutamat aracılığıyla eksitotoksisite oluşturulmuş primer nöron kültürü, primer glia kültürü ve organotipik beyin/hipokampal kesit kültürlerinde çeşitli dozlarda resveratrol ile myricetin’in hücrelerdeki koruyucu etkisini karşılaştırmalı olarak incelenmiş ve yüksek performanslı sıvı kromatografi (HPLC) yöntemiyle lipid profilindeki değişimler bulduğumuz sonuçlarla birlikte yorumlanmıştır. Çalışma sonucunda; glutamat ile oluşturulmuş eksitotoksisite modeli yanında uyguladığımız ilaçlarda da değişik oranlarda lipit profil değişikliği gözlenmiştir. Resveratrol ile myricetin’in hücreler üzerindeki koruyucu etkileri var gibi gözükse de bu konuda daha ileri çalışmalara gerek duyulduğu açıktır. Lipit profiline bakıldığında en önemli gördüğümüz değişim glutamat toksisitesine bağlı kolesterol değişimi olmuştur. Kolesterol artışı neredeyse tüm çalışma gruplarında gözlenmiştir ancak myricetin ve resveratrolün bu değişime karşı koruyucu etkileri olduğu tartışmalıdır. Kolesterol artışının lipit membranın iç katman kalınlığının artışına ve uyarılabilme eşiğinin düşmesine neden olabileceği öngörülmekte ve ilerisi için önemli bir terapotik hedef olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmamızla Araştırma Eğitimi Programı kapsamında bir öğrencinin bilimsel bilgi ve deneyimleri pekiştirilmiş ve sonuçları ile yeni araştırma hedeflerinin ortaya konması sağlanmıştır. Anahtar Kelimeler: glutamat, eksitotoksisite, myricetin, resveratrol, nörodejeneratif hastalıklar, membran lipidleri, kromatografi