Farklı İzmir Kekiği (Origanum onites L.) Çeşitlerinin In Vitro Klonal Mikroçoğaltımı
Proje no. 22541 · Durum: Kapanmış · 2020
Özet
Kekik, dünya üzerinde 40 türü bulunan ve bu türlerin çoğunun Lamiaceae familyasına ait olan ve baharat olarak kullanılan aromatik bir bitkidir. Kekik türlerinin esansiyel yağlarında bulunan karvakrol bileşiği sayesinde, bu türler antimikrobiyal, antitümör, antimutajenik, analjezik, antiinflamatuar, insektisidal, antiseptik gibi birçok aktiviteye sahiptir. Sahip oldukları çeşitli terapötik faydalarından ötürü, kekik türleri yiyecek ve içeceklerde, fungus ve böcek ilaçlarında, farmasötik ürünlerde yaygın olarak kullanılmaktadır. İzmir kekiği olarak bilinen <em>Origanum onites</em> L., Lamiaceae familyasına aittir. İzmir kekiği, ülkemizin Ege ve Akdeniz bölgelerinde, özellikle Denizli, Aydın, İzmir, Isparta, Burdur ve Antalya illerinde yetiştirilmekte ve en fazla ihraç edilen kekik türü olması ile dikkat çekmektedir. İzmir kekiği’nin geleneksel yöntemler ile vejetatif olarak çoğaltılması çelikleme yöntemi ile gerçekleştirilmektedir. Bu yöntem ile elde edilen İzmir kekiği miktarı ülkemizin ihracat ihtiyacını karşılayamamaktadır. Ayrıca kekik türlerinin üretiminde karşılaşılan yabancı ot kontrolü sorunu, İzmir kekiği için de büyük bir sınırlama olmaya devam etmektedir. İzmir kekiği için yapılan ıslah çalışmalarında yüksek verim ve kaliteye sahip olan elit çeşitler elde edilmiştir. Verim ve kalite açısından istenilen özelliklere sahip olan bu elit çeşitlerin özelliklerinin korunması gerekmektedir. Bu sebeplerden dolayı bu proje kapsamında; elde edilen bu elit çeşitlerin bitki doku kültürü tekniklerinden faydalanılarak özelliklerinin korunabilmesi ve hızlı bir şekilde klonal olarak<em> in vitro</em> çoğaltılması amaçlanmaktadır.