Ayakkabılarda Nefes Alabilirlik Kontrolü İçin Suni Ayak Modeli Geliştirilmesi
Proje no. 22827 · Durum: Kapanmış (Yayın bekleniyor) · 2021
Özet
Ayakkabılar, kullanıcıların uzun süreler kullandığı giyim eşyası olarak öne çıkmaktadır. Metabolik faaliyetler sonucu ayakta üretilen terin dışarıya atılımının yeterli bir şekilde gerçekleştirilememesi durumunda; ter, bakteri ve mantar gibi mikroorganizmalar için uygun ortam oluşturmakta ve devam eden süreçte ayakta kötü koku, ıslaklık hissi ve gıcırdama gibi istenmeyen konforsuzluklara sebep olmaktadır.<br /> Türkiye, deri ve tekstil sektörlerinde akademik ve üretim anlamında ciddi bir altyapıya sahip iken, nihai ürünler ve bu ürünlerin teknoloji seviyelerinde üretim potansiyelini tam anlamıyla yakalayamamıştır. Örneğin ülkeler arası ayakkabı kilo başına ihracat rakamları karşılaştırıldığında; Türkiye 8.207 $/ton, Çin 10.490 $/ton ve İtalya 51.215 $/ton elde etmektedir1. Türkiye’de kişi başına ayakkabı tüketiminin 3,6 çift/yıl ve pazarın 831,2 milyon $ olması2, ayakkabılarda yapılacak araştırma ve katma değer yaratma çalışmalarının Türkiye için önemini vurgulamaktadır.<br /> Bu projede, ayakkabıların katma değer özelliğini arttıran nefes alabilirlik özelliğinin test edilebilmesi için suni ayak modeli geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, 3 boyutlu nihai ürün olan ayakkabılarda terleme ve vücut ısısı parametrelerinin statik olarak ayakkabı üzerindeki gösterdiği etki belirlenebilecektir. Böylece, ayakkabı ve ayak–çorap arasındaki etkileşim; nem ve ısı bağlamında sıcaklık ve kütlece ölçümler ile gözlemlenebilecektir.<br /> Ayakkabıların nefes alabilirlik özelliğinin belirlenmesi için gerçek ayağın simule edilebileceği bir düzeneğin tasarlanacak olması, projenin özgün yönünü oluşturmaktadır. Gerçek ayağın simule edildiği, vücut terleme haritasına (body sweat mapping) uygun terleme ve ayak sıcaklığına uygun bir suni ayak geliştirilmesi ve ayakkabı içerisinde gerçekleşen nem ve ısı değişimlerinin zamana karşı değişiminin gözlenip, deri ve tekstil malzemelerine uygulanan nefes alabilirlik testleri ile karşılaştırılarak ayakkabılarda nefes alabilirliğin tespiti amaçlanmaktadır.