Buğdayın (Triticum aestivum L.) 2A Kromozomu Üzerinde Sarı Pas Dayanıklılığı ile İlişkili SSR Markörlerinin Belirlenmesi
Proje no. 26344 · Durum: Kapanmış (Yayın bekleniyor) · 2022
Özet
<p>Sarı pas hastalığı <em>Puccinia striiformis</em> Westend f. sp. <em>tritici</em> (Pst) fungusunun neden olduğu küresel buğday üretimi için önemli bir tehdittir. Dünya’daki buğday üretim alanlarının %88’inin sarı pasa hassas olduğu ve bu nedenle yıllık 5 milyon tondan fazla buğday kaybının olduğu düşünülmektedir. Dayanıklılık genlerinin kırılması, yeni ve saldırgan ırkların oluşması sarı pasa karşı dayanıklılık çalışmalarını daha önemli ve sürekli kılmaktadır. Bu projenin amacı buğdayın 2A kromozomu üzerinde sarı pas dayanıklılığı ile ilişkili SSR markörlerinin belirlenmesidir. Son yıllarda Dünya’da ve Türkiye’de virülent olarak önemli kayıplara neden sarın pasın Yr27 ve Warrior ırklarına karşı iki ebeveynli haritalama populasyonu olan katlanmış haploid populasyonun ergin bitki döneminde fenotipik karakterizasyonu yapılacaktır. Bunun için daha önce tamamlanmış bir TÜBİTAK projemizde hazırlanan katlanmış haploid populasyonu bitki materyali olarak kullanılacaktır. Populasyondaki bireylerin DNA’ları 2A kromozomu üzerindeki SSR markörleri ile taranarak populasyonun genotipik verileri oluşturulacaktır. Katlanmış haploid populasyonunda sarı pasa ergin bitki döneminde dayanıklılık sağlayan yeni bir bölge olarak 2A kromozomu üzerindeki dayanıklılık bölgesi ile ilişkili SSR markörlerinin saptanması için fenotipleme ve genotipleme verileri birlikte analiz edilecektir. Proje sonucunda buğdayın 2A kromozomu üzerinde sarı pasın söz konusu iki ırkına karşı dayanıklılık sağlayan gen bölgesi ile ilişkili SSR markörlerinin belirlenmesi beklenmektedir. Belirlenen bu markörlerin buğday ıslah programlarında kullanılabilme potansiyeli projenin özgünlüğünü oluşturmaktadır.</p>