İLAÇ TOKSİSİTESİNDE MİTOKONDRİNİN ROLÜNÜN DEĞERLENDİRİLMESİ
Proje no. 257 · Durum: Kapanmış · 2016
Özet
Mitokondri hücresel enerjinin üretildiği, oksidatif solunumun ve diğer birçok yaşamsal öneme sahip olayın gerçekleştiği organeldir. Bu nedenle ilaçların neden olduğu mitokondriyel yapısal ya da işlevsel bozukluklar, organizma açısından ciddi sonuçlar doğurabilmektedir. Bu proje kapsamında toksisite mekanizması tam olarak anlaşılamamış olan bazı ilaçların mitokondri üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Klozapin, nifedipin, diklofenak ve valproik asitin ATP sentezi üzerine ve kalsiyum varlığında ve yokluğunda mitokondrideki MPTP indükleyici etkileri araştırılmıştır. ATP ölçümü iki farklı yöntemle yapılmış ve HPLC yönteminin daha üstün olduğu gösterilmiştir. Klozapinin ve diklofenakın ATP sentezini inhibe ettiği, diklofenak ve valproik asitin kalsiyum tarafından indüklenen MPTP oluşumunu şiddetlendirdiği, ancak hiçbir ilacın tek başına MPTP oluşturmadığı gözlenmiştir. Bu deneysel yaklaşım ile hem çalışılan ilaçların toksisite mekanizmalarının anlaşılmasına katkı sağlayacak hem de farklı ilaç, ilaç adayları ya da kimyasal maddelerin olası mitokondriyel toksisitelerini taramak üzere sonraki çalışmalar için yol gösterici olacaktır. Anahtar Kelimeler: mitokondri; ATP üretimi; MPTP; klozapin; nifedipin; diklofenak; valproik asit