Vigna caracalla L Verdc İzmir Sarmaşığı Bitkisinde Sıvı Ortamlarda In Vitro Rejenerasyonun Gerçekleştirilmesi
Proje no. 21682 · Durum: Kapanmış · 2020
Özet
Bu tezde Vigna caracalla L. Verdc. (İzmir Sarmaşığı) bitkisinin sıvı kültürlerde in vitro meristematik nodül rejenerasyon potansiyeli incelenmiştir. Temin edilen tohumların yüzey sterilizasyonunun gerçekleştirilmesinin ardından, yarı katı MS besin ortamında in vitro steril bitkicikler elde edilmiştir. Kallus rejenerasyonu için MS temelli K1, K5 ve K6 gövde eksplantlarında %100; K5 besin ortamı ise yaprak eksplantlarında %100 en iyi sonucu vermiştir. Çalışmada, yaprak kökenli yeşil kalluslar daha gevşek yapıda oldukları için bu kallus tipinin sıvı kültürlere daha uygun olduğu belirlenmiştir. S33Z (4 mg/L BAP içeren ½ MSB5) besin ortamında en yüksek meristematik nodül oluşum yüzdesi %100 ve yaş ağırlık ortalaması ise 2.06 g olarak elde edilmiştir. Meristematik nodüllerdeki kararma sorunu 100 mg/L Askorbik asit eklenmesiyle tamamen giderilmiştir. 100 mg/L L-Glutamin ve 100 mg/L Askorbik asit içeren ½ MSB5 temelli S33Z, (Ç3) olarak kodlanan bu besin ortamında en fazla biyokütle artışı haftalık ortalama 0.37 kat olarak kaydedilmiştir. En yüksek SCV değerine (%7.67) 2. haftanın sonunda ulaşılmıştır. Araştırmada, yaprak eksplantlarından gelişen kalluslardan meristematik nodüllerin oluşumunun ve sekonder çoğaltımın başarıyla gerçekleştirilmesinin ardından, Vigna caracalla bitkisine ait nodül kültürlerinde ölçek büyütme çalışmaları da başarıyla optimize edilmiştir. Büyük ölçek denemelerinde Ç3 besin ortamı kullanılmıştır ve bu aşamada, inokulüm miktarının etkisi incelendiğinde, 6 g/L meristematik nodül inokulümü, haftalık ortalama 0.52 kat biyokütlenin artmasına ve en yüksek ortalama yaş ağırlığın (27.19 g) elde edilmesine yol açmıştır. Hasat edilen meristematik nodüllerin, rejenerasyon denemeleri için farklı konsantrasyonlarda BAP, GA3 ve NAA ilave edilen Ç3 besin ortamında kültüre alındıklarında kallusa dönüştükleri belirlenmiştir.