Çay ve kahve tüketimi sonucu ortaya çıkan atıklarının Hypsizygus ulmarius mantarının verim ve biyoaktif içeriğine etkilerinin belirlenmesi
Proje no. 32461 · Durum: Kapanmış · 2024
Özet
<p>Bu çalışmada fenolik madde içeriği yüksek olan çay ve kahve atıklarının, besin değeri yüksek, tıbbi özellikleri olan, üretimi bir çok mantar türüne göre kolay olan ve dünyada yaygın olarak üretimi yapılan <em>Hypsizygus ulmarius</em> mantarının üretiminde kullanım olanaklarının araştırılması planlanmıştır. Çalışmada, yetiştirme ortamı hazırlığında ana materyal olarak buğday samanı kullanılacak olup, çay ve kahve atıkları %10, %20 ve %30 oranlarında katkı maddesi olarak yetiştirme ortamına ilave edilecektir. Kontrol ortamı sadece buğday samanı ile hazırlanacaktır. Hazırlanan yetiştirme ortamlarının <em>H. ulmarius</em> mantarının misel gelişimi, verim ve biyolojik etkinliği (BE), şapkanın fenolik içeriği, fenolik bileşimi, antioksidan aktivitesi, yağ asidi ve amino asit bileşimleri üzerindeki etkileri belirlenecektir. Ayrıca yetiştirme ortamlarından üretim öncesi ve üretim sonrasında örnekler alınarak bu süreçteki makro ve mikro element değişimleri belirlenecek, yine bu örneklerde FTIR analizi yapılarak yetiştirme ortamlarının bozunma süreçleri ortaya konulacaktır. Üretim çalışmaları 1 kg ağırlığında yetiştirme ortamı içeren ve ortam ağırlığının %5’i kadar tohumluk ekilerek hazırlanmış torbalarda ve iklim kontrollü üretim odalarında yürütülecektir. Denemeler tesadüfi deneme parselleri deseninde 10 tekerrürlü olarak hazırlanacaktır. Literatürde <em>H. ulmarius</em> mantarının üretiminde çay ve kahve atıklarının kullanımı ile ilgi herhangi bir bilgi mevcut değildir. Sunulan çalışma ile, (1) bu atıklarının <em>H. ulmarius</em> mantarının üretiminde kullanımının uygun olup olmadığı (2) kahve ve çay atıklarının <em>H. ulmarius</em> yetiştirme ortamında katkı materyali olarak kullanılması durumunda, bu atıklarda bulunan fenolik içeriğin <em>H. ulmarius</em> şapkalarının biyoaktif içeriği üzerindeki etkisi <u>ilk defa ortaya konulacaktır. </u>Ayrıca çay ve kahve atıklarının mantar üretiminde kullanılarak eliminasyonu ile çevre sağlığı açısından da sürdürülebilir bir üretim sisteminin oluşturulmasına katkıda bulunulacaktır.</p>