İzmir Tulum Peyniri Üretiminde Çevresel Sürdürülebilirliğin Yaşam Döngüsü Analizi ile İncelenmesi
Proje no. 22579 · Durum: Kapanmış (Yayın bekleniyor) · 2021
Özet
Nüfusun hızlı artması, teknolojideki gelişmeler, aşırı sanayileşme gibi gelişmelerin doğurduğu başta iklim değişikliği olmak üzere çevresel sorunlar sağlığı tehdit etmekte olup, günümüz bilim insanlarının çalışma odağındadır. Süt ürünleri üretiminde su kullanımı ve oluşan atıklarla yüksek enerji kullanımı nedeniyle çevresel etkiler oluşmaktadır. Peynir, süt ürünleri içinde en fazla üretilen ve tüketilen süt ürünlerindendir.Nitekim, küçük işletmelerin bile portfolyolarında en az bir peynir çeşidi bulunması, süt endüstrisindeki sürdürülebilirliğin peynir üretimi üzerinden değerlendirilebilmesinin önemine göstermektedir. <strong>Dünya genelinde peynir çeşitlerinde sürdürülebilirlik çalışmaları hızla artarken, Türkiye’de peynir üretiminde YDA üzerine bir çalışmaya rastlanmaması ülkemizde bu alandaki eksikliği açıkça ortaya koymaktadır.</strong><br /> Yaşam Döngüsü Analizi (YDA), ürünlerin ve süreçlerin çevresel etkilerini analiz eden,küresel olarak kabul edilmiş ve ISO tarafından standartlaştırılmış yöntemdir.Projede, İzmir tulum peyniri özelinde peynir üretiminde YDA uygulanarak sürdürülebilirlik kapsamında çevresel etkilerin araştırılacaktır. Fonksiyonel birim başına oluşan sera gazı emisyonları(karbon ayak izi),tüketilen temiz su ve oluşan atık su(su ayak izi), tüketilen toplam elektrik ve ısı enerjileri(enerji ayak izi), azot ve fosfor emisyonları(ötrofikasyon potansiyeli), asidik gaz emisyonları(asidifikasyon potansiyeli) olmak üzere etki değerlendirmeleri gerçekleştirilecek,İzmir tulum peyniri üretiminin çevresel yükü bulunacaktır. Bu peynirin seçilmesinin sebebi,özellikle Ege yöresinde önemli peynir çeşidi olması ve çoğunlukla KOBİ düzeyinde işletmelerde üretilmesidir. Böylece, Yaşam Döngüsü Analizinde belirgin sonuçlar alınabilecek, veriler birçok işletmeye yarar sağlayacaktır. Ayrıca projenin diğer süt ürünleri için model olmasıda önemlidir. Çalışma endüstri işbirliğiyle gerçekleştirileceğinden uygulanabilirliği yüksektir;çevresel ve ekonomik kazançlar sağlanabilecektir. İzmir tulum peynirinin ticari değeriyle birlikte sürdürülebilir üretim bilincininde artması hedeflenmektedir.