PİYASAYA GİRİŞTE FİRMA MOTİVASYONLARININ BELİRLEYİCİLERİ: TÜRKİYE İMALAT SANAYİ ANALİZİ
Proje no. 32104 · Durum: Kapanmış (Yayın bekleniyor) · 2024
Özet
<p>Bu çalışmanın amacı, imalat sanayisine girişte firmaların, piyasaya giriş kararlarını etkileyen faktörleri Türkiye için tespit etmektir. Bu amaç doğrultusunda 4 model oluşturularak analizler yapılacaktır. Bu modeller, firmaların ölçek ve teknoloji farklılıklarını dikkate alarak imalat sanayisinde faaliyet gösteren 24 alt sektör için oluşturulacaktır. Sonuç olarak çalışma kapsamında yüksek teknolojili büyük ölçekli firmalar, yüksek teknolojili KOBİ'ler, düşük teknolojili büyük ölçekli firmalar ve düşük teknolojili KOBİ'ler için ayrı ayrı olarak piyasaya girişi etkileyen faktörler tespit edilecektir. Ulusal ve uluslararası literatür, Türkiye için imalat sanayisine girişte firmaların kararlarını etkileyen faktörlerin 2000 sonrası için ortaya konmamış olduğunu göstermektedir. Ayrıca piyasaya girişi etkileyen faktörler özelinde yapılmış hiçbir çalışmada teknolojik farklılıkların ve firma büyüklüklerinin dikkate alınmadığı görülmektedir.</p><p>Çalışma 3 farklı hesaplama yöntemine dayanmaktadır. İlk yöntem lojistik regresyon yöntemidir ve bu yöntemle piyasaya giriş modeli oluşturularak piyasaya girişin belirleyicileri ortaya koyulacaktır. Ayrıca piyasaya giriş modeli içinde kullanılması planlanan yoğunlaşma endeksinin de hesaplanması gerekmektedir. Bu kapsamda da N-yoğunlaşma, Herfindahl Hirschman endeksi, Hannah ve Kay endeksi ve Panzar Rosse H istatistiği yöntemleri kullanılacaktır. Tüm bu yöntemlerin uygulandığı hesaplamalarda öncelikli olarak firma özelinde verilerin kullanılması hedeflenmektedir. Bu nedenle de TÜİK'ten Micro A veriler talep edilmiş ve bu talep kurum tarafından kabul edilmiştir. Bu verilerin kullanılmasıyla, firmalar ve hükümetler için etkin politika önerilerinin yapılması mümkün hale gelecektir.</p><p>Sonuç olarak, projede elde edilecek bulguların, hem imalat sanayi geneli hem de alt sektörleri için spesifik politika önerilerinin yapılabilmesi adına önemli bir teorik zemin oluşturması beklenmektedir. Sonuçlar hem firmalar hem de hükümetler tarafından dikkate alınmalıdır. Çünkü, piyasaya girişler, piyasa yapısında ve buradan da piyasanın yoğunlaşma ve rekabet düzeyinde değişime neden olmaktadır. Bu değişim hükümetler tarafından tespit edilmelidir. Çünkü toplumsal refah adına bazı sektörlerin düşük bazı sektörlerin de yüksek rekabetçi davranışa sahip olması beklenmektedir. Piyasa giriş ile artacak rekabet, toplumsal refah için istenmeyen bir durum olabilmektedir. Bu nedenle piyasaya girişi etkileyen faktörlerin belirlenmesi, gerektiği anlarda müdahale etme gücüne sahip hükümetler tarafından takip edilmelidir. Diğer taraftan piyasaya giriş, piyasa performansını etkileme gücüne sahiptir. Bu da karlılığı azaltma ihtimali içermesiyle başta firmalar için takip edilmesi gereken önemli durum olarak karşımıza çıkmaktadır. </p>