Modifiye Sihler Tekniği ile boyun kasları olası innervasyon özellikleri ve kas içi sinir dağılımının belirlenmesi
Proje no. 21838 · Durum: Kapanmış · 2020
Özet
Amaç: Boyun kaslarından m. sternocleidomastoideus (SCM) ile m. splenius capitis’in (SC) innervasyon özellikleri ve kas içi sinir dağılımını belirleyerek servikal distoni gibi sıklıkla görülen hastalıkların tedavisinde kullanılan botulinum toksin vb. kas içi uygu-lamalar için en uygun yerleri tarif etmeyi amaçladık. Kasların sinir innervasyon alanla-rını ve enjeksiyon yerlerini hasta üzerine uygulanabilecek kemik landmarklara göre belirlemeyi hedefledik. Komplikasyona yol açabilecek komşu yapıların da bu alanlar ile ilişkisini tanımlamayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda %10 formalin ile tespit edilmiş 7 kadavranın sağ ve sol toplam 14 SCM’si ile diğer 7 kadavranın sağ ve sol toplam 14 SC’si olacak şekil-de 28 boyun kası kullanılmıştır. Her bir kas için origo ve insersiyo yerlerine uygun olarak kasın uzunluğunu temsil edecek kemik landmarklar seçildi. SCM için üstte processus mastoideus (PM) alt ucu ve altta art. sternoclavicularis, SC için ise üstte processus mastoideus’un arka kenarı (PMa) ve altta ise T1 vertebra’nın processus spi-nosus’unun ucu seçildi. Diseksiyonda enjeksiyon için riskli damar yapılar belirlendi ve ölçüldü. Kaslar üzerinde motor giriş noktaları (MGN) belirlendi ve ölçüldü. Kaslar diseke edilip çıkarıldıktan sonra modifiye Sihler tekniği (MST) uygulandı. Teknik sonunda şeffaflaşan kas lifleri içinde boyanan sinir liflerinin dağılımı incelendi. Kas içi sinir innervasyon alanları %10’luk aralıklarla belirlendi. İnnervasyon alanları botu-linum toksin ve diğer enjeksiyonların yapılabilmesi için boyunda belirlenen diğer landmarklara göre tarif edildi. Bulgular: Seçilen landmarklara göre SCM uzunluğu 160,1 ± 1,17 mm, SC uzunluğu ise 116,6 ± 2,76 mm olarak belirlenmiştir. SCM’nin %14,3 olguda 2 MGN, %85,7 olguda ise 1 MGN’si olduğu tespit edilmiştir. N. accessorius MGN’sinin PM alt ucu-na uzaklığı 48 ± 0,61 mm’dir. SC’nin 1 ile 3 MGN’si olduğu tespit edilmiştir. SC’nin %35,7 olguda 1 MGN, %35,7 olguda 2 MGN ve %28,6 olguda ise 3 MGN’si olduğu saptanmıştır. SC’nin MGN’lerinin protuberantia occipitalis externa-processus mastoi-deus arka kenarı hattına uzaklığı 14 mm ile 85,5 mm arasındadır. Orta hatta uzaklığı 4 mm ile 55 mm arasındadır. MST 28 kasta başarılı şekilde uygulanmıştır ve tüm olgu-larda kas içi sinirler izlenebilmiştir. SCM’nin kas içi innervasyonunun en yoğun oldu-ğu alanların, kasın ön kısmında kas uzunluğunun %40-70’i seviyesinde, arka kısmında ise %50-70’i seviyesinde olduğu tespit edildi. SC’nin ise kas içi innervasyonunun en yoğun olduğu alanların, kasın medial kısmında kas uzunluğunun %10-30’u seviyesin-de, lateral kısmında ise %50-70 ile %80-100 seviyelerinde olduğu belirlendi. Sonuç: MST boyun kaslarında başarılı bir şekilde uygulanabilmiştir. SCM ve SC kas-larının innervasyon özellikleri ve kas içi sinir dağılım özellikleri belirlenmiştir. Servikal distoni gibi rahatsızlıklarda bu kaslara uygulanacak BT enjeksiyonunun belirlediğimiz sinir innervasyon alanlarına yapılması daha etkin sonuç alınmasını sağlayacaktır. Kas-ların MGN’lerinin bilinmesi bu bölgede yapılacak cerrahi girişimlerde kas felçlerinin engellenmesi açısından gereklidir.