Farklı Anaçların Ferragnes ve Ferraduel Badem Çeşitlerinde Meyve Kalitesi ve Bitki Besin İçeriğine Etkileri
Proje no. 21258 · Durum: Kapanmış · 2020
Özet
Badem uygun anaç, uygun çeşit kombinasyonları ile kaliteli meyvelerden oluşmuş verimli ağaçlarıyla yetiştiriciliğinin yapılması gereken bir ılıman iklim meyve türüdür. Meyve ağacı anaçları üzerine aşılı olan çeşitlerin meyve pomolojik özelliklerine, verim, meyve kalitesi ve bitki besin element içeriklerine etki etmektedir. Bu çalışmada Garnem, GF 677 ve badem çöğür anacı üzerine aşılı olan ‘Ferragnes’ ve ‘Ferraduel’ çeşitlerinin pomolojik özellikleri (kabuklu ve iç badem ağırlıkları, boyları, genişlik ve kalınlıkları, iç randımanı), verim, antioksian kapasiteleri, toplam fenol içerikleri, yağ asitleri ve bitki besin maddesi içerikleri iki yıl boyunca belirlenmiştir. Yapraklarda yapılan Azot (N) analizlerinde ‘Ferraduel’ çeşidinin Garnem ve GF-677 anaçlarından alınan örneklerde sırasıyla %2,29 ve %2,44 oranında önemli derecede yüksek bulunmuştur. Fosfor (P) içerikleri ise GF677 anacına aşılanmış ‘Ferraduel’ badem çeşidinde %0,35 oranında en yüksek tespit edilmiştir. Potasyum (K) analizlerinde birinci yıl Ferraduel aşılı Garnem ağaçlarından alınan meyve örneklerinde %0,67 oranında yüksek değer gözlenmiştir. Magnezyum (Mg) seviyeleri meyve örneklerinde farklı çıkmazken, ‘Ferraduel’ aşılı garnem ağaçlarından alınan yapraklarda %1,27 oranında en yüksek belirlenmiştir. Badem örneklerinde başlıca yağ asitleri olarak palmitik, palmitoleik, stearik, oleik, linoleik ve linolenik asit tespit edilmiştir Farklı anaçlarda yetiştirilen bademlerin antioksidan aktiviteleri 4,80-9,50 µ mol TE/g FW, toplam fenol içerikleri 56.21-133,14 mg GAE/100 g FW arasında değişmiştir. Çöğür anaçlarının antioksidan ve fenol içerikleri GF-677 anacına ve Garnem anacına göre yüksek bulunmuştur. Çöğür anaç ve Garnem anacında yetiştirilen her iki badem çeşidinin meyve boyutları Garnem anacındaki bademlere göre daha yüksek bulunmuştur. İç doldurma oranı her iki yılda ortalama Çöğür/Ferraduel %22,14; Garnem/Ferraduel %23,21; GF-677/Ferraduel %23,59; Çöğür/Ferragnes %33,82; Garnem/Ferragnes %32,54; GF-677/Ferragnes %34,12; olarak bulunmuştur. Badem ağırlıkları ve boyutları çöğür anaçta fazla olsada, diğer iki klon anacın iç doldurma oranları yüksek bulunmuştur. ‘Ferraduel’ çeşidine ait verim değerleri ağaç başına ortalama çöğür anaçta 6,38 kg, Garnem anacında 14.8 kg, GF-677 anacında 12,36 kg; ‘Ferragnes’ çeşidinde ise çöğür anaçta 5,9 kg, Garnem anacında 16,34 kg, GF677 anacında 13,29 kg olarak belirlenmiştir. Çöğür anaç verim değerleri her iki çeşittede oldukça düşük bulunmuştur. Her ne kadar Garnem anacının verim değerleri yüksek olsa da GF-677 anacının kabuklu ve iç badem ağırlıkları, meyve boyutları Garnem anacına göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. GF-677 anacının da verim değerlerinin yüksek olduğu göz önüne alındığında Ferragnes ve Ferraduel badem yetiştiriciliği için GF-677 anacının uygun olduğu belirlenmiştir.