Ortaokul Öğrencilerinde Eko-Anksiyete Kavramının Bilinirliğinin Arttırılması ve Ölçümlenmesi: İzmir’in Bornova İlçesi Örneği
Makaleler > Tam Makale · 2026
Yazarlar: Simay Şeker, Selma Didem ÖZŞENLER, Buse Kardaş, Yaren Bilginer, Ayşe Deniz Yavuz
Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, Uluslararası, 2026, ss 112-161
Özet
Bu çalışma, Türkiye’de ortaokul öğrencilerinde eko-anksiyete kavramının bilinirliğini artırmak ve ölçümlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. İklim krizinin bireyler üzerindeki psikolojik etkilerinden biri olan eko anksiyete, gençlerde geleceğe dair kaygı ve çaresizlik duygularını tetikleyebilmektedir. Makalede, daha önce yetişkinler üzerinde uygulanmış olan eko-anksiyete ölçeği ilk kez ortaokul öğrencilerine uyarlanmış, ölçek uygulamaları öncesinde ve sonrasında öğrencilerin kaygı düzeylerindeki değişimler analiz edilmiştir. Ayrıca, “Zihnimdeki Canavarı Yenmek” ve “Benim Yeşil Günlüğüm” gibi yenilikçi iş paketleri ile öğrencilere farkındalık kazandırılmış, çevresel sorumluluk bilinci geliştirilmeye çalışılmıştır. Araştırma karma yöntem yaklaşımıyla yürütülmüş ve hem nicel hem de nitel veriler toplanarak analiz edilmiştir. Sonuçlar, öğrencilerin eko-anksiyete seviyelerinde genel bir düşüş yaşandığını, özellikle kız öğrencilerde kaygı seviyelerinin daha belirgin şekilde azaldığını göstermektedir. Öğrencilerin çevre dostu davranışlara yönelmeleri, sorumluluk bilincinin artması ve çevresel tehditlerle başa çıkma kapasitelerinin güçlenmesi çalışmanın önemli çıktıları arasında yer almaktadır. Bu yönüyle çalışma, Türkiye’de ortaokul öğrencileri üzerinde eko-anksiyeteyi ele alan ilk araştırmalardan biri olmasıyla özgün ve katkı sağlayıcı bir nitelik taşımaktadır.