Pişmiş Toprak Figürinler ve Anıtsal Heykeller: Bağımsız mı Takipçi mi?
Makaleler > Tam Makale · 2019
Yazarlar: Elçin DOĞAN GÜRBÜZER
Cedrus: Akdeniz Uygarlıkları Araştırma Dergisi, Diğer Kurumların Hakemli Dergileri, Ulusal, TR Dizin (Ulakbim), 2019, ss 299-331
Özet
<div class="page" title="Page 1" style="font-family: -webkit-standard;"><div class="layoutArea"><div class="column"><p><span style="font-size: 10pt; font-family: MinionPro;">Antikçağ insanının kendini gerçeğe en yakın şekil- de ifade edebildiği alan plastik sanattır. Söz konusu alanda mermer heykeller ve pişmiş toprak figürinler özel bir öneme sahiptir. Kilden üretilmiş olan figürin- ler, Ege coğrafyasında en erken üç boyutlu insan betim- leri olarak karşımıza çıkar. MÖ VII. yüzyılın ortalarıyla birlikte bilim ve sanattaki bilginin ve estetik anlayışın gelişimine paralel olarak, heykeltıraşlar kireçtaşı ve mermeri gerçek boyutlarda insan figürleri oluşturmak için kullanmışlardır. Bu dönemden antikçağın sonuna dek anıtsal heykeltıraşlık eserleri, dinsel ve sosyal açı- dan en güçlü ve zengin betimlemelerden biri olmuştur. Pişmiş toprak figürinler de büyük mermer eserler ile aynı kronolojiyi paylaşır. Buna karşın iki sanat dalı ara- sında işlevsel, anlamsal ve sınıfsal farklar bulunmakta- dır. İşlevsel ve teknik açıdan aradaki büyük farklılıklara rağmen tipolojik ortaklıklar iki alan arasındaki etkile- şimi ortaya koyar. Bu etkileşimin özelliklerini net bir şekilde anlamak için heykel ve pişmiş toprak figürin tiplerinin gelişimleri dönemsel olarak irdelenmelidir. Tarihsel süreçte, pişmiş toprak figürin ve heykel sanatı arasında stile öncülük etme noktasında bir rol değişimi olduğu görülmektedir. Belli dönemlerde anıtsal heykel- lerin izlerini taşıyan koroplastik eserler kimi zaman heykel sanatının gündemini de belirlemiştir. Böylece pişmiş toprak figürinler tip, ikonografi ve işlev açısın- dan kendi dinamiklerine sahip eserler olarak antikçağ insanını ve onun yaşamını anlamada önemli bir role sahip olmuştur.</span></p></div></div></div>