Amerikan Mizahında Ulusal Personifikasyon: Puck Dergisi’nde Türk İmgesinin İnşası
Makaleler > Tam Makale · 2026
Yazarlar: ÖZGÜR GÜLBUDAK
Ege Universitesi Turk Dunyasi Incelemeleri Dergisi, Uluslararası, 2026, cilt 26, ss 169-203
Özet
Eleştirel resmin önemli bir temsilcisi olan karikatür, tarihsel süreçte geçirdiği dönüşümlerle birlikte günümüzde de varlığını sürdürmektedir. Güldürürken düşündürme özelliğinin yanı sıra siyasal amaçlara da hizmet eden karikatürler, 19. yüzyılın başlarından itibaren Avrupa ve Amerika’daki dergi ve gazetelerin vazgeçilmez bir parçası hâline gelmiştir. Çeşitli konulardaki karikatürlere yer veren bu süreli yayınlar, özellikle Amerika’da oldukça popüler olmuştur. Bu çalışmanın kapsamını, Amerikan mizah dergisi Puck’ın 1877-1911 yılları arasında yayımladığı Osmanlı konulu, litografi ve kromolitografi teknikli politik karikatürler oluşturmaktadır. Ocak 1877 - Aralık 1911 tarihleri arasında yayımlanan sayılar üzerinde yapılan inceleme sonucunda, Osmanlı Devleti’ni konu alan ulusal personifikasyon örneği on dört karikatür tespit edilmiştir.Puck Dergisi’nde yayımlanan bu karikatürler, söz konusu dönemde Osmanlı Devleti’nin mevcut durumunu yansıtması ve Amerikan basınının Osmanlı’ya yönelik yaklaşımını hedef kitlesine nasıl aktardığını göstermesi bakımından önem taşımaktadır. Karikatürlere eşlik eden metinler sayesinde Amerika’nın Osmanlı Devleti’ni nasıl gördüğünü ve nasıl temsil ettiğini gözlemlemek mümkündür. Bu çalışma ile sanatçı imzası taşıyan ve çeşitli teknik becerilerin ürünü olan bu karikatürlerin Sanat Tarihi literatürüne kazandırılması amaçlanmıştır. Ayrıca benzer araştırmalar açısından yabancı süreli yayınların öneminin ortaya konması da hedeflenmiştir.