Hemofili B Moleküler Analizinde Türkiye Deneyimi: F9 Gen Mutasyon Spektrumu ve Genotip-Fenotip İlişkisi
Makaleler > Tam Makale · 2020
Yazarlar: Sezgin Evim, Melike, Güler, Salih, Tahir ATİK, Özkınay, Feriştah Ferda, Onay, Hüseyin, Küpesiz, Osman Alphan, Albayrak, Davut, Yılmaz Keskin, Ebru, Antmen, Ali Bülent, Fahri ŞAHİN, Tüysüz Kintrup, Gülen, Albayrak, Canan, Kavaklı, Ramazan Kaan, Akgün, Bilçağ, Işık, Esra
Bursa Uludag University - AVESIS, Uluslararası, 2020
Özet
ÖZET Amaç: Hemofili B (HB), yaklaşık 30.000 canlı erkek doğumda bir görülen, X’e bağlı kalıtsal kanama bozukluğudur. Klinik bulgular, koagülasyon faktörü9’un aktivite düzeyine göre değişkenlik gösterir. Bugüne kadar koagülasyon faktörü 9’u kodlayan F9 geninde 1.200’den fazla varyant tanımlanmıştır. Varyantların yaklaşık %70’ini nokta mutasyonları oluşturur. Bu çalışmada, Türkiye’dekiHB hastalarında F9 gen varyant dağılımının belirlenmesi ve yeni varyantlar tanımlayarak genotip-fenotip ilişkisine katkıda bulunulması amaçlanmıştır. Gereçve Yöntemler: Türkiye’deki sekiz farklı merkezde HB tanısı ile takip edilen veEge Üniversitesi Tıp Fakültesinde Kasım 2018-Ocak 2020 tarihleri arasında moleküler analizi yapılmış 55 hasta çalışmaya alınmıştır. Olguların klinik ve laboratuvar bulguları hastane kayıtlarından elde edilmiştir. F9 geni dizi analizi, yeni nesildizi analizi platformu (MiSeq™ Illimuna) kullanılarak yapılmıştır. Saptanan yenivaryantların patojeniteleri ACMG 2015 kriterlerine göre sınıflandırılmıştır. Saptanan varyantlar ile fenotip ilişkisi değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmaya alınan55 erkek hastanın 33 (%60)’ünde ağır, 15 (%27,3)’inde orta ve 7 (%12,7)’sindehafif HB fenotipi vardı. F9 dizi analizi sonucunda 54 (%98,2) olguda 46 farklı varyant saptandı. Bu varyantların 30 (%63,8)’u yanlış anlamlı, 9 (%19,1)’u anlamsız,3 (%6,4)’ü çerçeve kayması ve 4 (%8,5)’ü kırpılma noktası mutasyonuydu. Belirlenen varyantların 10 tanesi daha önce literatürde tanımlanmamıştı. Sonuç: Buçalışmada, Türkiye’deki HB hastalarında, moleküler analizin tanı başarısı ve F9 geninde varyant dağılımı literatüre benzer şekilde bulunmuştur. Çalışmanın sonuçları, HB’nin genotipik olarak heterojen bir hastalık olduğunu desteklemektedir.On yeni varyant ilk kez bu çalışma ile tanımlanmış ve hastalığın genotip-fenotipilişkisine katkıda bulunulmuştur.