Dijana Pinjuh - Anđelko Vlašić, Tragom Evlije Čelebija kroz Hercegovački sandžak - (Evliya Çelebi’nin İzinde Hersek Sancağı)
Makaleler > Tam Makale · 2025
Yazarlar: Okan BÜYÜKTAPU
Balkan Araştırma Enstitüsü Dergisi, Uluslararası, 2025, cilt 14, ss 337-341
Özet
17. yüzyıl Çelebiler Çağı’nın üç temsilcisinden biri ve Osmanlı seyahatname geleneğinin ilk akla gelen ismi olan Evliya Çelebi sadece Osmanlı hâkimiyetindeki toprakların değil, imparatorluğun komşu coğrafyalarındaki toplumların da tarih ve kültürünü anlamak için başvurulan en önemli şahsiyetlerden biridir. 40 yılı aşan seyahatleri boyunca, bazen gerçekçi bazen fantastik öğelerle bezeli anlatımlar kaleme alan Çelebi’nin 10 ciltlik eseri Osmanlı coğrafyasının yanı sıra Avrupa, Afrika ve Asya’nın sosyal dokusunu, mimarisini, geleneklerini ve siyasi ilişkilerini belgeleyen bir hazine niteliği taşır. Şehirlerin çarşılarından saraylarına, halk hikâyelerinden askerî seferlere kadar uzanan canlı detaylarla bu eser Osmanlı dünyasını en canlı tanıklıklarından birine dönüşür. Özellikle dönemin gündelik yaşamına dair aktardığı gözlemler, yalnızca tarihçiler için değil, coğrafya, edebiyat,sanat ve mimarlık tarihi, etnografya ve antropoloji gibi alanlardaki araştırmacılar için de eşsiz bir kaynak hazinesi sunar.