Tripolis Roma Caddesi Buluntuları Arasında Ele Geçen Terra Sigillata ve Kırmızı Astarlı Seramikler (2007-2009 Yılı Kazıları)
Makaleler > Tam Makale · 2026
Yazarlar: Aytekin ERDOĞAN, Hatice Ecem Semerci
Ege Sosyal Bilimler Dergisi, Uluslararası, 2026, cilt 7, ss 117-149
Özet
Tripolis Antik Kenti’nde 2007–2009 yılları arasında Roma Caddesi’nde yürütülen sistematik arkeolojik kazılar, kentin Roma ve Geç Roma Dönemi ticari ilişkilerini aydınlatmaya yönelik önemli seramik buluntuları ortaya koymuştur. Bu çalışmada, söz konusu kazılardan elde edilen toplam 26 tanımlanabilir Terra Sigillata ve kırmızı astarlı seramik parçası, tipolojik ve kronolojik açıdan sistematik biçimde incelenerek kentin antik dönem ekonomik yapısına ilişkin veriler değerlendirilmiştir. Buluntular; Doğu Sigillata B, Afrika Kırmızı Astarlı, Phokaia Kırmızı Astarlı, Sagalassos Kırmızı Astarlı, Açık Renkli ve yerel üretim kırmızı astarlı seramikler olmak üzere altı ana tipolojik grup altında sınıflandırılmıştır. Stratigrafik verilerin sınırlı kalması nedeniyle analizler, Hayes ve Poblome’un uluslararası alanda kabul görmüş tipolojik çerçeveleri esas alınarak gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, Tripolis’te MS 1. ile 6. yüzyıllar arasında kesintisiz bir seramik kullanım geleneğinin varlığını açıkça ortaya koymaktadır. Doğu Sigillata B buluntuları erken dönem bölgesel ticaret ilişkilerini belgelerken, Afrika Kırmızı Astarlı ve Sagalassos üretimleri kentin Akdeniz havzasının geniş ticaret ağlarıyla bütünleştiğini kanıtlamaktadır. Geç Roma Dönemi’nde Phokaia Kırmızı Astarlı seramiklerin belirgin biçimde artış göstermesi, kentteki ekonomik ve ticari dönüşümün somut bir yansıması olarak yorumlanmaktadır. Yerel üretimlerin ithal mallarla bir arada kullanılması ise Tripolis’e özgü hibrit bir tüketim modelinin varlığına işaret etmekte olup bu durum, kentin hem yerel üretim kapasitesini hem de dışa açık ticari karakterini eş zamanlı olarak sürdürdüğünü göstermektedir.