Türk Milliyetçiliğinin Çevre Anlayışının Fikir Kökleri ve Milliyetçi Hareket Partisi’nin Politika ve Söylemlerine Yansıması
Makaleler > Derleme · 2024
Yazarlar: Hasan KALYONCU, Süleyman Güngör
Çağdaş Yerel Yönetimler, Diğer Kurumların Hakemli Dergileri, Ulusal, TR Dizin (Ulakbim), 2024, cilt 33, ss 105-134
Özet
<p>Öz: Bu makalede Türk milliyetçiliği siyasi hareketinin çevre politikaları incelenmektedir. Bu kapsamda siyasal alanda milliyetçiliği temsil eden Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) ve onun ideolojik dayanak olarak benimsediği Alparslan Türkeş tarafından ortaya konulan Dokuz Işık ilkelerinin değerlendirmesi yapılmıştır. Bununla birlikte milliyetçi ideolojinin kendi iddia ettiği gibi Türk kültürü ve İslam inancı temeline dayanıp dayanmadığı sorgulaması yapılmıştır. Bu amaçla İslam dinini kabul etmeden önce Türk düşünce biçimini ve evren tasarımını ortaya çıkartan mitolojik ve tarihi kanıtlar üzerinden eski Türklerin doğa ve çevre anlayışının saptanmasına çalışılmıştır. Bundan sonra İslam dininin doğa ve çevreye bakışını özet halinde ortaya koyabilmek için Kur’an-ı Kerim ayetlerine ve Hz. Muhammed’in hadislerinden örneklere başvurulmuştur. Türklerin kitlesel olarak İslam Dinini kabul etmelerinden sonra toplum, kültür ve devlet hayatında doğa ve çevre konularında tutum ve yaklaşımlarını gösterecek örnekler ele alınmıştır. Çalışmanın sonunda da MHP tarafından kuruluşundan bu döneme ortaya konulan çevre politikalarının örnekleri incelenerek kültürel ve dini referansların izleri araştırılmıştır. MHP’nin çevre politikalarının kadim kültürel birikimi ve İslam dininin yaklaşımlarıyla uyumlu olduğu, diğer konulardaki politikaların da çevreye duyarlı olarak belirlendiği gözlenmiştir. </p>