İZMİR-BORNOVA’NIN BİR MAHALLESİNDE POSTPARTUM DÖNEMDEKİ KADINLARIN İSTEYEREK DÜŞÜK HAKKINDAKİ BİLGİ VE TUTUMLARI
Makaleler > Tam Makale · 2017
Yazarlar: Zeynep Sedef Varol, Meltem ÇİÇEKLİOĞLU, Zeliha Öcek
19. ULUSAL HALK SAĞLIĞI KONGRESİ, Uluslararası, 2017
Özet
Giris ve Amac: Dogum sonrasi, istenmeyen ve sik aralikli gebeliklerin onlenmesi acisindan onemli bir donemdir. Bu calismanin amaci Izmir Bornova ilcesi Mevlana Mahallesi’nde yasayan, 6-18 aylik bebegi olan kadinlarin dogum sonrasi donemde isteyerek dusuk ile ilgili bilgi ve tutumlarinin ve bunlarla iliskili faktorlerin belirlenmesidir. Gerec ve Yontem: Bornova’nin sosyoekonomik acidan dezavantajli uc semtinde 2013 yilindan itibaren bir agiz-dis sagligi programi yurutulmekte ve bu program kapsaminda tum gebeler bir veri tabanina kaydedilmektedir. Bu kesitsel arastirmada bu veri tabaninda yer alan ve Mevlana Mahallesi’nde yasayan 6- 18 aylik bebegi olan 180 anneye ulasilmasi hedeflenmistir. Anneler belediyenin saha ebeleri araciligiyla mahallelerinde yer alan kultur merkezine cocuklarinin dis muayenesi icin cagrilmis, gelmeyenlerin bir bolumune evlerine gidilerek ulasilmistir. Calismanin kapsayiciligi %79’dur. Kurtaj ile ilgili tutum degiskeni, su anda gebe kalsa kurtaj olmayi dusunup dusunmeyecegi, bilgi degiskeni ise ulkemizde 10 hafta ve alti gebeliklerin istege bagli sonlandirilmasinin serbest oldugunu bilip bilmedigi sorularak belirlenmistir. Calismanin bagimsiz degiskenleri sosyo-demografik ozellikler ve dogurganlik oykusudur. Sosyodemografik ozellikler kapsaminda yas, egitim duzeyi, esin egitim duzeyi, en uzun sure yasadigi yer, calisma durumu, esin sosyal sinifi, sosyal guvence belirlenmistir. Dogurganlik oykusu ise mevcut dogurganlik durumu, ilk evlilik ve gebelik yasi, toplam gebelik ve yasayan cocuk sayisi seklinde gruplandirilmistir.Degiskenlere gore olusturulmus anket formu yuz yuze gorusme teknigi ile uygulanmistir. Arastirma icin etik onay Ege Universitesi Tip Fakultesi Etik Kurulu’ndan alinmistir. Veriler SPSS paket veri programinda ki-kare analizi kullanilarak degerlendirilmistir. Bulgular: Arastirma grubunun yas ortalamasi 29.4±5.0 (19-43)’dir. Annelerin %62.1’inin egitim duzeyi ilkokul ve altinda, %95.9’u ev kadinidir. Arastirmadaki kadinlarin %50.3’u en uzun sure yasadigi yeri il merkezi disi olarak bildirirken, %22.1’inin sosyal guvencesi yoktur. Sosyal sinif incelendiginde eslerin %93.1’inin mavi yakali niteliksiz isci ve issiz grubunda oldugu gorulmektedir. Ilk evlilik yasi ve ilk gebelik yasi ortalamalari sirasiyla 19.8±3.3 ve 20.6±3.4’dur. Annelerin ortalama gebelik sayisi 3.1±1.7 iken ortalama dogum sayisi ve yasayan cocuk sayisi sirasiyla 2.5±1.5 ve 2.4±1.3’dur. Arastirma grubunun %81.5’i su anda gebe kalsa isteyerek dusugu dusunmeyecegini, %50.0’i 10 hafta ve alti gebeliklerin yasal olarak sonlandirilabilecegini bilmedigini belirtmistir. Su anda gebe kalsa kurtaj olmayacagini bildirenlerin icinde ilkokul ve alti egitim duzeyine sahip olanlar ve en uzun sure yasadigi yer il merkezi disi olanlar anlamli olarak daha fazladir (Sirasiyla p=0.047, p=0.001). On hafta ve alti gebeliklerin yasal olarak sonlandirilabilecegini bilme ise yine ilkokul ve alti egitim duzeyine sahip olanlarda ve esi mavi yakali niteliksiz isci ve issiz olanlarda daha dusuk duzeydedir (Sirasiyla p=0.006, p=0.016). Sonuc ve Oneriler: Sosyodemografik olarak dezavantajli bir bolgede yasayan kadinlarin yarisi yasal olarak 10 hafta ve alti gebeliklerin sonlandirilabildigini bilmemekte ve buyuk bir cogunlugu da bir yas alti cocuklari olmasina ragmen isteyerek dusuk yapmak istemediklerini bildirmektedirler. Dogum sonrasi 24 aylik donemde meydana gelecek yeni gebeliklerin kadin ve cocuk sagligi acisindan oldukca riskli oldugu dikkate alinarak, ozellikle bu grup kadinlarin aile planlamasi yontemlerine erisimlerinin ve kullanimlarinin saglanmasi onemli ve onceliklidir. Anahtar Kelimeler : Postpartum, isteyerek dusuk, tutum