BİR ÜNİVERSİTE HASTANESİNDE İNTÖRN HEKİMLERE YÖNELİK KESİCİ DELİCİ ALET YARALANMALARINI ÖNLEME EĞİTİMİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Makaleler > Tam Makale · 2019
Yazarlar: ceren Varer Akpınar, Hediye Aslı DAVAS ERDEMLİ, Meral Türk, Meltem SONGÜR KODİK
3.International 21.National Public Health Congress, Uluslararası, 2019
Özet
Giris: Bu calismanin amaci Ege Universitesi Tip Fakultesi Hastanesi Acil Servisi’nde staja baslayan intorn hekimlere kesici delici alet yaralanmalarina yonelik egitim vermek, verilen egitimin etkinligini bilgi duzeylerindeki degisim ve bir onceki yila gore kaza sikliklarindaki farka gore degerlendirmektir. Yontem: Arastirma bir mudahale calismasidir. Arastirma grubunu Ege Universitesi Tip Fakultesi Hastanesi Acil Servis’inde 2016-2017 egitim yilinda staja baslayan 365 intorn hekim olusturmaktadir. Egitim donemi boyunca her ay acil servise baslayan intornlere egitim verilmistir. Egitim icerigi belirlenirken; intornlerin onceki yillar gecirdikleri kaza kayitlarina dayanarak riskli durum ve davranislar belirlenmis, sorunlara yonelik DSO, NIOSH ve Eu-OSHA rehberlerinden yararlanilarak duzeltilmesi gereken davranislara yonelik onlemler belirlenmistir. Egitim basliklari; intornlerde gorulen kesici delici alet yaralanma sebepleri ve korunmanin onemi, guvenli enjektor kullanimi, guvenli sutur atma, guvenli kan gazi alma, is kazasi sonrasi yapilacak islemler ve atik yonetiminden olusmaktadir. Egitim sunum seklinde, interaktif katilim saglanarak yapilmistir. Egitim programi; on test uygulanmasi, etkili bir giris (sutur atma, kan gazi vb. girisimsel islemlerle ilgili tecrubelerinin ogrenilmesi), egitim basliklarini kapsayan sunum, soru cevap teknigiyle ozetleme ve son test degerlendirilmesi seklinde toplam 75 dakikadan olusmaktadir. Egitim oncesi ve sonrasinda kesici delici alet yaralanmalari bilgi duzeyi dogru/yanlis onermeler tipinde hazirlanmis 12 soruyla degerlendirilmistir. Ayrica bir anket formuyla is kazasi gecirme durumu-tipi ve staj donemlerine iliskin durumlari sorgulanmistir. Mudahalenin etkisi; on-son test sonuclarinin karsilastirilmasi, bir yil sonunda, hastanenin calisan sagligi ve guvenligi birimi (CASAGUB)’inde is yeri hekimleri tarafindan kaydedilen kaza kayitlari kullanilarak egitim verilen intorn grubunun acil staji boyunca gecirilen kesici delici alet yaralanma sikliklarinin bir onceki yilin sikliklariyla karsilastirilmasi seklinde yapilmistir. Intorn hekim sayilari 2015-2016 ve 2016-2017 yillarinda sirasiyla 365 ve 353 idi. On-son test sonuclarinin karsilastirmasi icin bagimli gruplarda T testi kullanilmistir. Onceki yil kaza sikliklariyla karsilastirmak icin Epi Info7 programi kullanilarak ki kare analizi yapilmistir. Bulgular: Calisma evrenin %85(308 kisi)’ine ulasilmistir. %14’u ogrencilik donemi boyunca is kazasi gecirdigini belirtmistir. Kaza gecirenlerin %67,4’u bir kez, digerleri iki ve uzeri kez is kazasi gecirmistir. Gecirilen is kazalari icinden kesici delici alet yaralanmalari sikligi %76,7’dir. Kesici delici alet yaralanmalarina yonelik bilgi duzeyi ortalamalari egitim oncesi 6,68 ±1,48 iken, egitim sonrasi 10,32 ± 1,42 ile anlamli olarak artmistir(t= -33,050, p< 0,000). Onceki donem kaza kayitlari ile egitim verilen donemin kaza kayitlari incelendiginde; bir onceki yil intorn hekimlerde kesici delici alet yaralanma sikligi %20 (73 kisi) iken, egitim verilen yilda siklik %11 (39 kisi) ’e dusmustur (x²=12,3535, p= 0,0004). Sonuc: Intorn hekimlerin is kazalari icerisinde kesici delici alet yaralanmalari yuksek sikliktadir. Verilen egitim intornlerin bilgi duzeylerini arttirmistir ve surekliliginin saglanmasi kesici delici alet yaralanmalarini onlemeye katki saglayacaktir. Ayrica egitim alinan yil icinde acil staji boyunca intornlerde gorulen kesici delici alet yaralanmalari egitim alinmayan onceki yila gore azalmistir. Karsilastirma yapilan yillarda intorn sayilari ve calisma kosullari belirgin fark gostermemesiyle beraber hekim, hemsire sayilari, hasta yogunlugu gibi kazalar acisindan farklilik yaratacak faktorlerin goz onunde bulundurularak daha kapsamli calismalar ile arastirma sonuclari desteklenmelidir. Anahtar kelimeler: kesici delici alet, is kazasi, egitim