Türkiye'deki Hemşirelik Doktora Tezlerinin Sistematik İncelenmesi: Eğilimler ve Boşluklar
Makaleler > Tam Makale · 2026
Yazarlar: Alper Akyüz, Meryem YAVUZ VAN GİERSBERGEN
Doğu Karadeniz Sağlık Bilimleri Dergisi, Uluslararası, 2026, cilt 5, ss 50-61
DOI: 10.59312/ebshealth.1736918
Özet
Amaç: Bu araştırma, Türkiye'de hemşirelik alanında yapılmış doktora tezlerini inceleyerek, bu tezlerin metodolojik yapılarını, odaklandıkları bilimsel alanları ve hemşirelik mesleğine sağladıkları katkıları değerlendirmeyi amaçladı.Yöntem: Araştırmanın evrenini, 1977-2024 yılları arasında Ulusal Tez Merkezi'nde kayıtlı olan toplam 3012 doktora tezi oluşturdu. Analize dâhil edilen tezler; hemşirelik alanında yapılmış, tam metnine ulaşılabilen ve erişime açık olan çalışmalar arasından seçildi. Veriler, gelişmiş arama kriterlerine göre oluşturulan bir form aracılığıyla toplandı ve elde edilen veriler yüzde dağılımları kullanılarak değerlendirildi.Bulgular: Araştırma bulgularına göre, hemşirelik doktora tezlerinin %68.2’si randomize kontrollü deneysel desen kullanılarak hazırlandı. Tanımlayıcı çalışmalar %14.7, yarı deneysel çalışmalar %5.5 ve ölçek geliştirme çalışmaları %5.4 oranında temsil edildi. Örneklem grupları incelendiğinde, tezlerin %78.8’inin hasta grupları üzerinde yapıldığı belirlendi. Tezlerin coğrafi dağılımı incelendiğinde ise Marmara Bölgesi %32.3 oranıyla en fazla tezin gerçekleştirildiği bölge oldu. Üniversite bazında en fazla doktora tezi yayımlayan kurumların İstanbul Üniversitesi, Ege Üniversitesi ve Hacettepe Üniversitesi olduğu tespit edildi.Sonuç: Elde edilen bulgular, hemşirelik doktora tezlerinin büyük oranda klinik uygulamalara ve temel bilimlere odaklandığını gösterdi. Bu durum, hemşirelik alanındaki bilgi birikiminin derinleşmesine önemli katkılar sağlayacaktır. Ayrıca, yapılan çalışmaların niteliği ve kapsamı, gelecekte gerçekleştirilecek araştırmalar için daha bütüncül ve çok yönlü bir yaklaşım geliştirilmesine zemin hazırlayacaktır.