ÇOCUK EDEBİYATINA EKOELEŞTİREL BİR YAKLAŞIM: BEHİÇ AK’IN ÇOCUK KİTAPLARININ EKOELEŞTİREL BİR YÖNTEMLE İNCELENMESİ
Makaleler > Tam Makale · 2025
Yazarlar: Safiye AKDENİZ
International Journal of Language Academy, Diğer Kurumların Hakemli Dergileri, Uluslararası, MLA International Bibliography, 2025, cilt 13, ss 226-250
Özet
<p>Doğanın bir parçası olan insanoğlu onun bir parçası olduğunu unutup doğaya hükmetmeye başladığından beri yeryüzünde var olan ve korunması gereken denge doğanın aleyhine bir biçimde bozulmaya başlar. İklim değişikliği ve çevre kirliliği bozulan dengenin en önemli göstergelerindendir. Bu durum günümüzde birçok bilim dalının olduğu kadar sanat dalının da ilgi alanına girmekte ve bir konu olarak işlenmenin yanı sıra eleştirel bir yaklaşım olarak da kendini göstermektedir. Ekoeleştiri, doğanın bozulan dengesinin ele alındığı ve eleştirel bir tutumla işlendiği edebî metinlerde takip edilen bir yaklaşım biçimidir. Ekoeleştiri sürdürülebilir ve yeşil bir doğanın peşinde oluşuyla mesajını iletmek istediği önemli kitlelerden biri olarak çocukları seçer. Mesajın çok erken yaşlardan itibaren iletilmesi, onun içselleştirilmesi ve hayata geçirilmesi bakımından önemlidir. Bu aşamada çocuk edebiyatı ürünleri büyük önem taşımaktadır. Ülkemizde yazdığı çocuk kitaplarıyla ünlenen yazar Behiç Ak, iklim değişikliği, çevrenin/doğanın korunması, şehirleşme, betonlaşma, şehirleşmeden ve teknolojiden olumsuz bir biçimde etkilenen insan ilişkileri, tarihi dokunun korunması, sürdürülebilirlik, internet bağımlılığı gibi konuları hemen hemen her kitabında farklı bir biçimde veya oranda ele almasıyla öne çıkan isimlerdendir. Bu çalışmada, Behiç Ak’a ait okul öncesi, ilk ve orta öğretim çocuklarına hitap eden öykü ve romanlar ekoeleştirel bir yaklaşımla ele alınmakta ve incelenmektedir. Varılan temel sonuçlardan biri yazarın metnin yanı sıra metinde kullandığı görseller yoluyla da farklı yaş grubundan çocuklara doğayla ilgili bir hassasiyet/farkındalık kazandırmaya, hayvan sevgisine dikkat çekmeye ve her sahada dönüşüm ve sürdürülebilirlik konularına vurgu yapmaya çalıştığıdır.</p>