WORRİNGER’İN “SOYUTLAMA VE ÖZDEŞLEYİM” KURAMI IŞIĞINDA BEDRİ KARAYAĞMURLAR’IN SOYUT-FİGÜRATİF RESİMLERİNİN İNCELENMESİ / Review of Abstract-Figurative Paintings of Bedri Karayağmurlar In The Light Of “Abstract and Empathy” Theory of Worring
Makaleler > Tam Makale · 2020
Yazarlar: Öğr. Gör. Dr. Seda AĞIRBAŞ
International Journal of Interdisciplinary and Intercultural Art, Uluslararası, 2020, cilt 10, ss 209-225
DOI: 10.29228/ijiia.122
Özet
Sanat tarihi boyunca resim tasvirlerinde görülen natüralist eğilim, çağcıl yaklaşımlar söz konusu olduğunda soyutlama ve soyut bir estetik anlayışa dönüşerek sanatçıların eserlerinde yeni bir ifade gücünü ortaya çıkarmıştır.Doğa gözlemi karşısında yapılan desenlerde resmin temel öğelerinden biri olan iç ve dış kontur, natüralist sanatta daima önem kazanmış ve kullanılmış iken figürden bağımsız, doğa gözleminden yoksun yapıtlarda ise iç ve dış konturun işlevi ortadan kalkmış soyutlama veya soyut bir eğilime dönüşmüştür.Bu durum söz konusu sanat yapıtlarında yer alan 'Güzel'i, natüralist tavrın estetiğinden ayırmıştır.Soyutlama ve soyut estetik anlayış yönünde yapılmış bir resim, göründüğü koşulları değil, o tasviri sanat eseri kılan şartları çözümlemeyi amaçlamıştır.Özdeşleyim içtepisi yerine soyutlama içtepisini çıkış noktası olarak alan sanatçı estetik hazzın duyumsandığı yeni bir uzam yaratmıştır.Bu çalışmada; Bedri Karayağmurlar'ın soyut-figüratif çalışmaları Wilhelm Wörringer'in "soyutlama ve özdeşleyim" kuramı üzerinden incelenmeye çalışılmıştır.Birinci bölümde soyutlama ve özdeşleyim kuramı hakkında bilgi verilmiş, sanat tarihinde soyut resmin gelişimi ele alınmıştır.İkinci bölümde; sanatçının soyut-figüratif eserlerindeki teknik, biçim, renk gibi unsurların yanı sıra soyutlamaya varan yaklaşımı değerlendirilmiştir.Sonuç bölümünde ise ressam Bedri Karayağmurlar'ın resimlerinde, soyut ve soyutlama arasındaki çizginin belirsizliğine, soyutlama ve özdeşleyim arasındaki uyum üzerine yoğunlaşılmış ve irdelenmeye çalışılmıştır.