Konjenital Nötropeni ve Periodontal Hastalıklar: Bağlantılar, Riskler ve Yönetim
Makaleler > Tam Makale · 2025
Yazarlar: Seçil Bozoğlan, Gülnur EMİNGİL, Deniz YILMAZ KARAPINAR, Büşra Yılmaz, Özgün ÖZÇAKA YÜKSEL
Türk Diş Hekimliği Araştırma Dergisi, Uluslararası, 2025, cilt 4, ss 181-189
DOI: 10.58711/turkishjdentres.vi.1737951
Özet
Konjenital nötropeni, doğuştan gelen ve nötrofil granülosit sayısında belirgin azalmaya neden olan nadir bir hastalıktır. Periferik kanda üç ay boyunca mikrolitre (μL) başına 500’ün altında nötrofil sayısı olması kronik nötropeni olarak tanımlanır. Kronik nötropeninin altta yatan doğumsal nedenlere bağlı olarak gelişmesi ise konjenital nötropeni olarak adlandırılır. Konjenital nötropeni hastalarında, bağışıklık sisteminin enfeksiyonlara karşı korunma kapasitesi ciddi düzeyde azalır. Günümüzde 25’ten fazla gen mutasyonu, konjenital nötropeniye yol açabilmektedir. Periodontal hastalıklar, mikrobiyal dental plak ve konak yanıtı ile başlayan diş eti iltihabı ve destek dokuların yıkımı ile ilerleyen kronik, multifaktöriyel enfeksiyonlardır. Konjenital nötropeni hastalarında periodontal hastalıkların patofizyolojisi, nötrofillerin yetersizliği nedeniyle enfeksiyonlara karşı savunmanın zayıflaması ve enflamasyonun kontrol altına alınamaması ile ilişkilidir. Sürekli düşük seyreden nötrofil sayısı, oral mukozada ülserasyonlar, diş eti iltihabı ve hızlı ataşman kaybı gibi ciddi oral problemler yaratır. Bu durum, periodontitis gibi ilerleyici periodontal hastalıkların gelişmesine zemin hazırlar. Granülosit-koloni uyarıcı faktör (G-CSF) tedavisi, nötrofil sayısını artırarak enfeksiyon riskini azaltır. Ancak, geç kalınan veya yetersiz uygulanan tedavi periodontal hastalıkların şiddetini artırabilir. Bu derlemede, konjenital nötropeni ile periodontal hastalıklar arasındaki ilişki, ilgili patofizyolojik mekanizmalar ve periodontal tedavi yaklaşımları ele alınmaktadır. Konjenital nötropeni hastalarının tedavisinde hematolog ve diş hekimlerinin multidisipliner iş birliği, erken tanı ve etkin tedavi açısından kritik öneme sahiptir